İçeriğe atla

Wells

Wells Skoru (DVT ve PE) Hesaplama

Wells skoru ile derin ven trombozu ve pulmoner emboli klinik olasılığını hesaplayın: DVT ve PE sekmeleri, iki ve üç seviyeli eşikler, D-dimer adımı.

Sonucu nasıl yorumlarsınız?

Evre / aralıkAnlamıKılavuz yaklaşımı
DVT olası değilDVT, iki seviyeli: ≤ 1 puanKlinik olasılık düşüktür, ancak bu grup hastaların küçük bir bölümünde derin ven trombozu yine de bulunur.Wells 2003: duyarlığı yüksek D-dimer negatifse görüntüleme yapılmadan izlem tanımlanmıştır; D-dimer pozitifse kompresyon ultrasonografisi ile devam edin.
DVT olasıDVT, iki seviyeli: ≥ 2 puanKlinik olasılık yüksektir, D-dimer tek başına dışlama için yeterli kabul edilmez.Wells 2003: bu grupta doğrudan kompresyon ultrasonografisi yapılır; ilk inceleme negatif ve klinik şüphe sürüyorsa tekrar inceleme planlanır.
Düşük olasılıkDVT, üç seviyeli: ≤ 0 puanKlasik üç bantlı modelin en düşük bandıdır. Alternatif tanı maddesi işaretlendiğinde toplam negatif değere inebilir.Wells 2003: üç seviyeli model, iki seviyeli modelin yaygınlaşmasından önce kullanılmıştır; kurum protokolünüz hangi modeli tanımlıyorsa raporunuzda hangisini kullandığınızı yazın.
Orta olasılıkDVT, üç seviyeli: 1-2 puanBu aralıkta iki model ayrışır: 1 puan iki seviyeli modelde "olası değil", 2 puan "olası" grubuna düşer.Wells 2003: orta bantta D-dimer ve ultrasonografi birlikte kullanılır; tek bir eşik değeriyle karar vermeyin.
Yüksek olasılıkDVT, üç seviyeli: ≥ 3 puanÜç bantlı modelde en yüksek olasılık bandıdır.Wells 2003: görüntüleme ile doğrulama beklenirken antikoagülasyon kararı klinik tabloya göre değerlendirilir.
PE olası değilPE, iki seviyeli: ≤ 4 puanDikotomize modelde düşük olasılık grubudur, tek başına pulmoner emboliyi dışlamaz.van Belle 2006 (Christopher çalışması): D-dimer negatifse görüntüleme yapılmadan izlem, pozitifse BT pulmoner anjiyografi.
PE olasıPE, iki seviyeli: > 4 puanDikotomize modelde yüksek olasılık grubudur.van Belle 2006: bu grupta D-dimer ile dışlama yapılmaz, doğrudan BT pulmoner anjiyografi planlanır.
Düşük olasılıkPE, üç seviyeli: < 2 puanOrijinal üç bantlı modelin en düşük bandıdır.ESC 2019: düşük veya orta klinik olasılıkta D-dimer ölçümü önerilir; 50 yaş üstünde yaşa göre uyarlanmış eşik (yaş × 10 µg/L) seçenektir.
Orta olasılıkPE, üç seviyeli: 2-6 puanBu bant, iki seviyeli modelin her iki grubuna da denk gelebilir, bu nedenle hangi modeli kullandığınızı belirtin.ESC 2019: D-dimer negatifse görüntüleme gerekmez, pozitifse BT pulmoner anjiyografi ile devam edin.
Yüksek olasılıkPE, üç seviyeli: > 6 puanOrijinal modelde yüksek olasılık bandıdır.ESC 2019: yüksek klinik olasılıkta D-dimer ölçülmez, negatif sonucun dışlama değeri düşüktür; doğrudan görüntüleme yapılır.

Sonraki adım

Derin ven trombozu şüphesinde Wells 2003, "DVT olası değil" grubunda duyarlığı yüksek bir D-dimer testinin negatif olması hâlinde ultrasonografi yapılmadan izlemin güvenli olduğunu, D-dimer pozitif olan hastalarda ve "DVT olası" grubunun tamamında kompresyon ultrasonografisi yapılmasını tanımlar. Aynı çalışmada tek başına D-dimerin tanı koydurmadığı, yalnız dışlama amaçlı kullanıldığı vurgulanır.

Pulmoner emboli şüphesinde dikotomize Wells kuralı, van Belle 2006 (Christopher çalışması) ile prospektif olarak sınanmıştır: "PE olası değil" ve D-dimer negatif olan hastalarda görüntüleme yapılmadan izlem sonrası üç aylık venöz tromboemboli oranı yüzde birin altında bulunmuş, kalan hastalara BT pulmoner anjiyografi uygulanmıştır. ESC 2019 kılavuzu bu yaklaşımı benimser ve 50 yaş üstünde yaşa göre uyarlanmış D-dimer eşiğini (yaş × 10 µg/L) seçenek olarak sunar.

ESC 2019, hemodinamik olarak stabil olmayan pulmoner emboli şüphesinde klinik olasılık kuralı ve D-dimer basamağının atlanmasını, doğrudan BT pulmoner anjiyografi veya yatak başı ekokardiyografi ile ilerlenmesini belirtir. Wells skoru bu tabloda karar aracı değildir.

D-dimerin özgüllüğü ileri yaş, gebelik, aktif kanser, yakın cerrahi, travma, enfeksiyon ve yatan hasta olma durumunda düşer; pozitif bir D-dimer hiçbir zaman tanı koydurmaz. Gebelikte Wells kuralı doğrulanmamıştır, ESC 2019 gebeliğe uyarlanmış algoritmaları tanımlar. Bu satırlar kılavuz atıflıdır ve hastaya özel tedavi önerisi içermez; antikoagülasyon kararı klinik tablo, kanama riski ve kurum protokolü ile birlikte verilir.

Formül

Wells DVT modeli (2003 sürümü). İşaretlenen her madde yazılı puanı toplama ekler:

  • Aktif kanser (tedavi sürüyor, son 6 ayda tedavi görmüş veya palyatif tedavi alıyor)+1
  • Alt ekstremitede paralizi, parezi veya yakın zamanda alçı ile tespit+1
  • Üç gün veya daha uzun yatak istirahati ya da son 12 haftada genel veya bölgesel anestezi gerektiren majör cerrahi+1
  • Derin ven trasesi boyunca lokalize hassasiyet+1
  • Tüm bacakta şişlik+1
  • Baldır çevresinin asemptomatik tarafa göre 3 cm üzerinde geniş olması (tibial tüberositanın 10 cm altından ölçülür)+1
  • Yalnız semptomatik bacakta gode bırakan ödem+1
  • Variköz olmayan kollateral yüzeyel venler+1
  • Daha önce belgelenmiş derin ven trombozu+1
  • Alternatif tanının en az DVT kadar olası olması-2

Puan aralığı: -2 ile +9. İki seviyeli yorum: ≤ 1 DVT olası değil, ≥ 2 DVT olası.

Klasik üç seviyeli yorum: ≤ 0 düşük, 1-2 orta, ≥ 3 yüksek olasılık.

Wells PE modeli (2000 türetme, 2001 yönetim çalışması). Maddeler farklı ağırlıklıdır:

  • Derin ven trombozunun klinik bulgu ve belirtileri (bacakta şişlik ve derin ven palpasyonunda ağrı)+3
  • Alternatif tanının pulmoner emboliden daha az olası olması+3
  • Kalp hızının 100/dk üzerinde olması+1,5
  • Son 4 haftada immobilizasyon (3 gün veya daha uzun) ya da cerrahi+1,5
  • Daha önce geçirilmiş DVT veya pulmoner emboli+1,5
  • Hemoptizi+1
  • Aktif kanser (tedavi sürüyor, son 6 ayda tedavi görmüş veya palyatif tedavi alıyor)+1

Puan aralığı: 0 ile 12,5. İki seviyeli yorum: ≤ 4 PE olası değil, > 4 PE olası.

Orijinal üç seviyeli yorum: < 2 düşük, 2-6 orta, > 6 yüksek olasılık.

İki modelin ortak yanı yoktur, maddeleri ayrı ayrı doldurun. Yalnız aktif kanser maddesi iki tabloda aynı tanımla yer aldığı için sekme değiştirdiğinizde yanıtınız korunur.

Örnek hesap

Örnek 1, DVT sekmesi

Elli sekiz yaşında hasta, sol bacakta dört gündür artan şişlik ile başvuruyor. Meme kanseri nedeniyle kemoterapi almakta (+1), sol bacağın tamamı şiş (+1), gode bırakan ödem yalnız sol bacakta (+1). Paralizi, alçı, yatak istirahati, majör cerrahi, derin ven trasesinde hassasiyet, kollateral yüzeyel ven ve geçirilmiş DVT yok; alternatif tanı DVT kadar olası bulunmuyor.

Toplam: 1 + 1 + 1 = 3 puan. Üç puan iki seviyeli modelde "DVT olası" grubuna girer ve sonraki adım kompresyon ultrasonografisidir; aynı puan üç seviyeli modelde yüksek olasılık bandındadır.

Aynı hastada bacak bulguları belirgin bir selülit tablosuyla açıklanabilseydi alternatif tanı maddesi işaretlenir ve toplam 3 - 2 = 1 puana inerdi. Bu durumda hasta "DVT olası değil" grubuna geçer ve D-dimer temelli dışlama yolu açılır. Modeldeki tek negatif maddenin sonucu bu kadar değiştirmesi, maddenin bilinçli ve gerekçeli işaretlenmesini zorunlu kılar.

Örnek 2, PE sekmesi

Yetmiş bir yaşında hasta, ani başlayan nefes darlığı ile geliyor. Sağ bacakta şişlik ve derin ven palpasyonunda ağrı var (+3), kalp hızı 112/dk (+1,5), iki yıl önce pulmoner emboli geçirmiş (+1,5). Hemoptizi, aktif kanser ve son dört haftada cerrahi yok; alternatif tanının pulmoner emboliden daha az olası olduğu maddesi bu hastada işaretlenmemiş (0).

Toplam: 3 + 1,5 + 1,5 = 6 puan. Altı puan iki seviyeli modelde "PE olası" grubuna girer, çünkü eşik 4 puanın üzeridir; üç seviyeli modelde ise 2-6 aralığı orta olasılıktır. İki modelin aynı hastada farklı etiket vermesi beklenen bir durumdur ve hangi modele göre karar verildiğinin dosyaya yazılması gerekir.

Hastanıza nasıl anlatırsınız?

Hastanıza aktarabileceğiniz sade bir özet

Wells skoru, bacak toplardamarında pıhtı (derin ven trombozu) veya akciğer damarında pıhtı (pulmoner emboli) olma ihtimalinin ne kadar yüksek olduğunu tahmin etmeye yarayan bir puanlamadır. Doktorunuz muayenede gördüğü bulguları ve hastalık geçmişinizi işaretler, her maddenin bir puanı vardır ve toplam puan bir olasılık grubu verir.

Bu puan bir teşhis değildir. Yüksek çıkması pıhtı olduğunu kesinleştirmez, düşük çıkması da pıhtı olmadığını kanıtlamaz. Puanın işi, hangi testin sırada olduğuna karar vermektir: düşük olasılık grubunda genellikle önce D-dimer adlı kan testi yapılır, sonuç normalse çoğu zaman ek görüntülemeye gerek kalmaz. Olasılık yüksekse doğrudan bacak ultrasonu veya akciğer tomografisi istenir.

D-dimer testinin yüksek çıkması tek başına pıhtı var demek değildir. Gebelik, enfeksiyon, yakın zamanda geçirilmiş ameliyat, kanser ve ileri yaş bu testi yükseltebilir. Bu yüzden sonuç her zaman muayene ve diğer testlerle birlikte değerlendirilir.

Bacağınızda tek taraflı şişlik ve ağrı varsa, ani nefes darlığı, göğüs ağrısı, bayılma veya kan tükürme yaşıyorsanız vakit kaybetmeden acil servise başvurun ya da 112 acil çağrı numarasını arayın. Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, teşhis koymaz ve tedavinizi değiştirmek için kullanılamaz.

Sık sorulan sorular

DVT modelindeki "alternatif tanı" maddesini ne zaman işaretlemeliyim?

Muayene ve öykü sonunda selülit, Baker kisti rüptürü, kas yırtığı, yüzeyel tromboflebit, lenfödem veya post-tromboflebitik sendrom gibi bir tabloyu en az derin ven trombozu kadar olası buluyorsanız işaretleyin. Bu madde toplamdan 2 puan düşer ve tek başına hastayı "olası" grubundan "olası değil" grubuna taşıyabilir, bu yüzden gerekçesini dosyaya yazmanız beklenir. PE modelindeki benzer madde ters yönde çalışır: orada alternatif tanının pulmoner emboliden daha az olası olması 3 puan ekler.

İki seviyeli modeli mi üç seviyeli modeli mi kullanmalıyım?

Güncel uygulamada iki seviyeli (dikotomize) model varsayılandır: DVT için ≤ 1 ve ≥ 2, pulmoner emboli için ≤ 4 ve > 4 eşikleri kullanılır. Bu model D-dimer temelli dışlama algoritmalarıyla birlikte prospektif olarak sınanmıştır. Üç seviyeli model orijinal yayınların bandıdır ve bazı kurum protokolleri hâlâ ona atıf yapar; hesaplayıcı ikisini birlikte gösterir, siz hangisine göre karar verdiyseniz raporda belirtin.

D-dimer negatifse pıhtıyı tamamen dışlamış olur muyum?

Hayır. Dışlama değeri yalnız klinik olasılık düşük veya "olası değil" olduğunda geçerlidir ve testin duyarlığı yüksek bir yöntemle çalışılmış olması gerekir. "DVT olası" ya da "PE olası" grubunda negatif D-dimer görüntüleme ihtiyacını ortadan kaldırmaz. ESC 2019 yüksek klinik olasılıkta D-dimer ölçülmemesini, doğrudan görüntülemeye geçilmesini belirtir.

Yatan hastada, gebede veya kanser hastasında kullanılabilir mi?

Wells modelleri ağırlıklı olarak acil servise ve ayaktan başvuran hastalarda türetilmiş ve doğrulanmıştır. Yatan hastalarda ve gebelerde performansı sınırlıdır; gebelik için ESC 2019 gebeliğe uyarlanmış algoritmaları tanımlar. Aktif kanser hastalarında model kullanılabilir, ancak D-dimerin özgüllüğü düştüğü için pozitif sonuçların çoğu görüntüleme ile sonuçlanır.

DVT skoru neden eksi değer alabiliyor?

Çünkü modelde negatif ağırlıklı tek bir madde vardır. Hiçbir madde işaretlenmezse toplam 0 olur; yalnız alternatif tanı maddesi işaretlenirse toplam -2 puana iner ve bu, modelin ulaşabileceği en düşük değerdir. Üst sınır ise dokuz pozitif maddenin tamamının işaretlendiği +9 puandır. PE modelinde negatif madde yoktur, aralık 0 ile 12,5 puandır.

Kaynaklar

  1. 1.Wells PS, Anderson DR, Rodger M, et al. Evaluation of D-dimer in the diagnosis of suspected deep-vein thrombosis. N Engl J Med. 2003;349(13):1227-1235. (DVT madde tablosu ve iki seviyeli eşikler.) doi.org/10.1056/NEJMoa023153(yeni sekmede açılır)
  2. 2.Wells PS, Anderson DR, Bormanis J, et al. Value of assessment of pretest probability of deep-vein thrombosis in clinical management. Lancet. 1997;350(9094):1795-1798. (Üç seviyeli modelin orijinal yayını.)
  3. 3.Wells PS, Anderson DR, Rodger M, et al. Derivation of a simple clinical model to categorize patients probability of pulmonary embolism: increasing the models utility with the SimpliRED D-dimer. Thromb Haemost. 2000;83(3):416-420. (PE madde ağırlıkları.)
  4. 4.Wells PS, Anderson DR, Rodger M, et al. Excluding pulmonary embolism at the bedside without diagnostic imaging: management of patients with suspected pulmonary embolism presenting to the emergency department by using a simple clinical model and d-dimer. Ann Intern Med. 2001;135(2):98-107. (Üç seviyeli PE bantları.)
  5. 5.van Belle A, Büller HR, Huisman MV, et al. Effectiveness of managing suspected pulmonary embolism using an algorithm combining clinical probability, D-dimer testing, and computed tomography (Christopher Study). JAMA. 2006;295(2):172-179. (Dikotomize PE eşiği ve D-dimer algoritması.) doi.org/10.1001/jama.295.2.172(yeni sekmede açılır)
  6. 6.Konstantinides SV, Meyer G, Becattini C, et al. 2019 ESC Guidelines for the diagnosis and management of acute pulmonary embolism developed in collaboration with the European Respiratory Society (ERS). Eur Heart J. 2020;41(4):543-603. (D-dimer basamağı, yaşa uyarlanmış eşik, hemodinamik instabilite istisnası.) doi.org/10.1093/eurheartj/ehz405(yeni sekmede açılır)

İlgili hesaplayıcılar

Rapor Asistanı

İlaç raporunuz eczaneden geri dönmesin

Rapor Asistanı, ilacı ve tanıyı seçtiğinizde SUT'un istediği her kriteri sorar; eksik kalanı imzadan önce gösterir. Hesaplayıcı sonucu bu akışa girmez, raporu siz onaylarsınız.

Rapor Asistanına başvurun

Sorumluluk reddi

Son güncelleme: 8 Eylül 2026.

Bu hesaplayıcı sağlık profesyonellerine yöneliktir ve yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Sonuç; muayenenin, hekimin klinik değerlendirmesinin ve güncel kılavuzların yerine geçmez, tek başına tanı veya tedavi kararı olarak kullanılamaz. Girilen değerlerin doğruluğu ile sonucun hastaya uygunluğunu değerlendirme sorumluluğu kullanıcıya aittir. Hesaplama, sayfada belirtilen kaynaklara dayanır; kılavuzlar güncellendiğinde içerik gecikmeli güncellenebilir.

Wells Skoru Hesaplama (DVT, PE) | EczAI Hekim