İçeriğe atla

GKS

Glasgow Koma Skalası (GKS) Hesaplama

Erişkin ve 0-23 ay pediatrik Glasgow Koma Skalasını göz, sözel ve motor yanıttan hesaplayın; 3-15 toplam, ağırlık bandı ve E/V/M bileşenli kopya metni.

Sonucu nasıl yorumlarsınız?

Evre / aralıkAnlamıKılavuz yaklaşımı
Hafif13-15 puanHafif bilinç bozukluğu. Hasta gözlerini açar, konuşur ve komut alabilir; travma bağlamında hafif travmatik beyin hasarı sınıfına girer.Teasdale 2014: toplam puan tek başına yeterli bilgi taşımaz, bileşenleri ve pupil yanıtını ayrı kaydedin; skorun zaman içindeki değişimi tek bir ölçümden daha değerlidir.
Orta9-12 puanOrta derecede bilinç bozukluğu. Yanıtlar mevcut ancak amaca uygun değildir; klinik tablo saatler içinde her iki yöne de kayabilir.Teasdale 2014: değerlendirmeyi yapılandırılmış biçimde (kontrol et, gözle, uyar, puanla) ve düzenli aralıklarla tekrarlayın, iki ölçüm arasındaki farkı bileşen düzeyinde raporlayın.
Ağır3-8 puanAğır bilinç bozukluğu. Bu aralık, göz açmama, komut almama ve anlaşılır konuşma olmaması ile tanımlanan koma tablosuna karşılık gelir.Teasdale ve Jennett 1976 koma tanımı ile Brain Trauma Foundation 4. baskı ağır travmatik beyin hasarı sınıfı bu aralığı esas alır; hasta ağır sınıfta değerlendirilir ve izlem sıklığı artırılır.
Sözel yanıt değerlendirilemiyor (entübe, trakeostomi, afazi)Entübe hastada sözel bileşen ölçülemez. Bu bileşene 1 puan yazmak skoru olduğundan düşük gösterir ve hastayı yanlışlıkla ağır banda taşır.Teasdale 2014: değerlendirilemeyen bileşen T (test edilemez) olarak işaretlenir, toplam puan verilmez ve rapor E ve M bileşenleri üzerinden yazılır, örneğin GKS E3 VT M5.

Sonraki adım

Teasdale ve arkadaşlarının 2014 tarihli 40. yıl değerlendirmesi, skorun yapılandırılmış bir sıra ile alınmasını önerir: değerlendirmeyi engelleyen etkenleri kontrol edin, hastayı uyaransız gözleyin, gerekiyorsa standart bir uyaran uygulayın ve ancak bundan sonra puanlayın. Aynı kaynak, tek bir toplam puanın aynı sayıya karşılık gelen farklı klinik tabloları gizlediğini, bu nedenle raporun bileşen düzeyinde yazılmasını belirtir.

Skorun asıl değeri tek ölçümde değil, ölçümlerin karşılaştırılmasındadır. Aynı hastada aynı yöntemle alınan iki ölçüm arasındaki düşüş, mutlak değerin kendisinden daha güçlü bir uyarıdır; bu nedenle ölçüm saatini, uygulanan uyaranı ve değerlendirmeyi yapan kişiyi de kaydedin.

Değerlendirmeyi bozan etkenleri skorla birlikte not edin. Sedasyon, kas gevşetici, alkol ve madde etkisi, hipoglisemi, hipotermi, nöbet sonrası dönem, göz kapağı ödemi ve dil engeli puanı gerçek beyin hasarından bağımsız olarak düşürür. Teasdale 2014, bu durumlarda bileşenin test edilemez olarak işaretlenmesini ve toplam puan üretilmemesini belirtir.

Travmatik beyin hasarında ağır sınıflama eşiği olarak 8 ve altı kullanılır (Brain Trauma Foundation 4. baskı). Ölçek burada Nöroloji grubunda listelenir, ancak günlük kullanımın büyük bölümü acil servis travma değerlendirmesi ve yoğun bakım bilinç izlemidir; her iki bağlamda da aynı bileşen tanımları ve aynı ağırlık bantları geçerlidir. Bu araç yalnız skoru ve yayımlanmış ağırlık bandını verir; görüntüleme kararı, izlem yeri ve tedavi seçimi ilgili kılavuzun kendi ölçütleriyle belirlenir, bu sayfa hastaya özel öneri üretmez.

Pediatrik sekme yalnız 0-23 ay için tasarlanmıştır. İki yaşın üzerindeki çocuklarda erişkin sözel basamakları kullanılır; ölçek seçimini kayda yazın, çünkü aynı sayı iki ölçekte farklı yanıt tariflerine karşılık gelir.

Formül

GKS = Göz açma (E) + Sözel yanıt (V) + Motor yanıt (M)

En düşük toplam 1 + 1 + 1 = 3, en yüksek toplam 4 + 5 + 6 = 15. Sıfır puanlı bileşen yoktur, bu nedenle skor hiçbir koşulda 3 altına inmez.

Erişkin bileşenleri (Teasdale ve Jennett 1974):

Göz açma (E): 4 kendiliğinden, 3 sese, 2 ağrılı uyarana, 1 yanıt yok.

Sözel yanıt (V): 5 oryante, 4 konfüze konuşma, 3 uygunsuz kelimeler, 2 anlaşılmaz sesler, 1 yanıt yok.

Motor yanıt (M): 6 komuta uyuyor, 5 ağrıyı lokalize ediyor, 4 ağrıya çekme, 3 anormal fleksiyon (dekortike), 2 anormal ekstansiyon (deserebre), 1 yanıt yok.

Pediatrik bileşenler, 0-23 ay (preverbal çocuk için modifiye ölçek):

Göz açma (E): 4 kendiliğinden, 3 sese, 2 ağrılı uyarana, 1 yanıt yok.

Sözel yanıt (V): 5 yaşına uygun ses, gülümseme, sese yönelme, agulama ve babıldama; 4 huzursuz sürekli ağlama; 3 yalnız ağrıyla ağlama; 2 ağrıyla inleme; 1 ses yok.

Motor yanıt (M): 6 kendiliğinden amaçlı hareket, 5 dokunmayla çekilme ve lokalize etme, 4 ağrıya çekme, 3 anormal fleksiyon, 2 anormal ekstansiyon, 1 yanıt yok.

Puanlama kuralları:

Her bileşen için gözlenen en iyi yanıt puanlanır; iki taraf farklı yanıt veriyorsa yüksek olan alınır.

Bir bileşen fizik olarak değerlendirilemiyorsa (entübasyon, göz kapağı ödemi, kas gevşetici) o bileşene 1 puan verilmez, değerlendirilemez olarak işaretlenir ve toplam raporlanmaz.

Örnek hesap

Örnek 1, erişkin

Trafik kazası sonrası acil servise getirilen 34 yaşındaki hasta değerlendiriliyor.

Hasta kendiliğinden göz açmıyor, adıyla seslenildiğinde gözlerini açıyor: E = 3.

Konuşuyor ve cümle kuruyor ancak bulunduğu yeri ve tarihi karıştırıyor: V = 4.

Ağrılı uyaranda elini uyaranın uygulandığı yere götürüyor: M = 5.

Toplam = 3 + 4 + 5 = 12 puan. Sonuç 9-12 aralığında olduğu için orta bant olarak raporlanır.

Kayda toplam yerine bileşenli biçim yazılır: GKS 12 (E3 V4 M5).

Örnek 2, pediatrik

Yüksekten düşme sonrası getirilen 8 aylık bebek değerlendiriliyor.

Bebek kendiliğinden göz açmıyor, sese gözlerini açıyor: E = 3.

Kendiliğinden ses çıkarmıyor, yalnız ağrılı uyaranla ağlıyor: V = 3.

Ağrılı uyaranda ekstremitesini çekiyor ancak uyaranı lokalize etmiyor: M = 4.

Toplam = 3 + 3 + 4 = 10 puan, orta bant. Kayıt: Pediatrik GKS 10 (E3 V3 M4).

Aynı yaştaki sağlıklı bir bebekte beklenen toplam 15 olduğu için 10 puan bu yaş grubunda anlamlı bir düşüş olarak yorumlanır.

Hastanıza nasıl anlatırsınız?

Hastanıza aktarabileceğiniz sade bir özet

Glasgow Koma Skalası, bir kişinin ne kadar uyanık ve bilinçli olduğunu sayı ile anlatmak için kullanılan bir değerlendirmedir. Sağlık ekibi üç şeye bakar: gözlerini açıp açmadığınıza, konuşup konuşamadığınıza ve söyleneni yapıp yapamadığınıza.

Bu üç başlığın puanları toplanır. En düşük toplam 3, en yüksek toplam 15 olarak hesaplanır. Sayı ne kadar yüksekse bilinç o kadar açıktır. 15 puan tamamen uyanık ve yerinde yanıt veren bir kişiyi tanımlar.

Bebeklerde konuşma henüz beklenmediği için ayrı bir sürüm kullanılır. Orada konuşma yerine bebeğin ses çıkarması, gülümsemesi ve ağlama biçimi değerlendirilir. Sağlıklı bir bebek de 15 puan alır.

Solunum cihazına bağlı veya boğazından tüp takılı bir kişide konuşma bölümü ölçülemez. Bu durumda toplam sayı verilmez, yalnız ölçülebilen bölümler yazılır. Bu bir kötüleşme işareti değildir, sadece o bölümün ölçülemediği anlamına gelir.

Puanın düşük çıkması tek başına kesin bir sonuç anlatmaz. Ağrı kesici ve uyku ilaçları, alkol, kan şekeri düşüklüğü ve nöbet sonrası dönem de puanı düşürebilir. Bu yüzden değerlendirme belirli aralıklarla tekrarlanır ve puanın nasıl değiştiğine bakılır.

Buradaki hesap yalnız bilgi vermek içindir, hastalık tanısı koymaz. Puanı kendiniz hesaplayıp ilaç veya tedavi kararı vermeyin; sonucu sizi ya da yakınınızı izleyen hekimle birlikte değerlendirin.

Sık sorulan sorular

Entübe hastada GKS nasıl kaydedilir?

Sözel bileşen entübasyon, trakeostomi, afazi veya dil engeli nedeniyle ölçülemiyorsa bu bileşene 1 puan yazılmaz. Teasdale 2014 yaklaşımına göre bileşen T (test edilemez) olarak işaretlenir, toplam puan raporlanmaz ve kayıt ölçülebilen bileşenler üzerinden yazılır, örneğin GKS E3 VT M5. Değerlendirilemeyen bileşene 1 puan vermek skoru olduğundan düşük gösterir ve hastayı yanlışlıkla ağır banda taşır. Bu hesaplayıcı toplam puan ürettiği için, sözel yanıtın ölçülemediği hastalarda sonucu kullanmayın, bileşenleri elle kaydedin.

Pediatrik sekme hangi yaş için ve neden farklı?

Pediatrik sekme 0-23 ay içindir. Bu yaşta konuşma beklenmediği için erişkin sözel basamakları (oryante, konfüze, uygunsuz kelimeler) uygulanamaz; yerine ses çıkarma, gülümseme, ağlama ve inleme davranışları puanlanır. Göz ve motor tarifleri de yaşa uyarlanmıştır: komuta uyma yerine kendiliğinden amaçlı hareket, ağrıyı lokalize etme yerine dokunmaya çekilme kullanılır. Bu modifiye ölçek 2 yaş ve altındaki künt kafa travmalı çocuklarda değerlendirilmiş ve standart ölçekle karşılaştırılabilir bulunmuştur (Holmes 2005). İki yaşın üzerinde erişkin sekmesini kullanın.

13 puan hafif mi orta mı sayılır?

Bu sınır tartışmalıdır. Yaygın kullanılan sınıflamada 13-15 hafif, 9-12 orta, 3-8 ağır kabul edilir. Buna karşılık 13 puanlı hastalarda görüntülemede lezyon ve girişim gereksiniminin hafif gruba göre daha sık olduğunu gösteren seriler nedeniyle 13 puanın orta gruba alınmasını savunan yayınlar vardır; Teasdale ve arkadaşları 2014 derlemesinde bu tartışmayı açıkça ele alır. Bu araç yaygın sınıflamayı kullanır ve tartışmayı burada belirtir; kurum protokolünüz farklı bir eşik tanımlıyorsa protokolü esas alın.

Toplam puan mı, bileşenler mi raporlanmalı?

İkisi birlikte, bileşenler öncelikli olacak şekilde raporlanır. Aynı toplam puan farklı bileşen birleşimlerinden çıkabilir: 13 puan hem E4 V4 M5 hem de E2 V5 M6 birleşiminden gelir, ancak gözünü açmayan hasta ile komuta uyan hasta klinik olarak aynı değildir. Bu nedenle kopyalanan metin toplamı ve bileşenleri birlikte taşır, örneğin GKS 13 (E4 V4 M5). Teasdale 2014, toplam puanın tek başına raporlanmasının bilgi kaybına yol açtığını belirtir.

Sedasyon veya göz kapağı ödemi puanı nasıl etkiler?

Her ikisi de puanı gerçek beyin hasarından bağımsız olarak düşürür. Sedatif ve kas gevşetici altında motor ve sözel yanıtlar baskılanır; periorbital ödem veya cerrahi kapama göz açmayı fizik olarak engeller. Bu durumlarda ilgili bileşen değerlendirilemez olarak işaretlenir ve kayıtta nedeni yazılır. Alkol ve madde etkisi, hipoglisemi, hipotermi ve nöbet sonrası dönem de düşük skorun geri dönüşlü nedenleridir; skoru yorumlamadan önce bu nedenleri dışlayın.

Kaynaklar

  1. 1.Teasdale G, Jennett B. Assessment of coma and impaired consciousness. A practical scale. Lancet. 1974;304(7872):81-84. (Ölçeğin ve erişkin bileşen tanımlarının orijinal kaynağı.) doi.org/10.1016/S0140-6736(74)91639-0(yeni sekmede açılır)
  2. 2.Teasdale G, Maas A, Lecky F, Manley G, Stocchetti N, Murray G. The Glasgow Coma Scale at 40 years: standing the test of time. Lancet Neurol. 2014;13(8):844-854. (Yapılandırılmış değerlendirme, bileşen düzeyinde raporlama, test edilemez bileşen ve 13 puan tartışması.) doi.org/10.1016/S1474-4422(14)70120-6(yeni sekmede açılır)
  3. 3.Teasdale G, Jennett B. Assessment and prognosis of coma after head injury. Acta Neurochir (Wien). 1976;34(1-4):45-55. (8 ve altı için koma tanımı.) doi.org/10.1007/BF01405862(yeni sekmede açılır)
  4. 4.Holmes JF, Palchak MJ, MacFarlane T, Kuppermann N. Performance of the pediatric Glasgow Coma Scale in children with blunt head trauma. Acad Emerg Med. 2005;12(9):814-819. (2 yaş ve altı modifiye ölçeğin doğrulaması ve bileşen tablosu.) doi.org/10.1197/j.aem.2005.04.019(yeni sekmede açılır)
  5. 5.Reilly PL, Simpson DA, Sprod R, Thomas L. Assessing the conscious level in infants and young children: a paediatric version of the Glasgow Coma Scale. Childs Nerv Syst. 1988;4(1):30-33. (Adelaide pediatrik uyarlaması: farklı sözel basamaklar ve yaşa göre beklenen normal toplamlar tanımlar, bu araçta kullanılan ölçekle birebir aynı değildir.) doi.org/10.1007/BF00274080(yeni sekmede açılır)
  6. 6.Carney N, Totten AM, O’Reilly C, et al. Guidelines for the Management of Severe Traumatic Brain Injury, Fourth Edition. Neurosurgery. 2017;80(1):6-15. (Ağır travmatik beyin hasarı için 3-8 sınıfı.) doi.org/10.1227/NEU.0000000000001432(yeni sekmede açılır)

İlgili hesaplayıcılar

Rapor Asistanı

İlaç raporunuz eczaneden geri dönmesin

Rapor Asistanı, ilacı ve tanıyı seçtiğinizde SUT'un istediği her kriteri sorar; eksik kalanı imzadan önce gösterir. Hesaplayıcı sonucu bu akışa girmez, raporu siz onaylarsınız.

Rapor Asistanına başvurun

Sorumluluk reddi

Son güncelleme: 8 Eylül 2026.

Bu hesaplayıcı sağlık profesyonellerine yöneliktir ve yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Sonuç; muayenenin, hekimin klinik değerlendirmesinin ve güncel kılavuzların yerine geçmez, tek başına tanı veya tedavi kararı olarak kullanılamaz. Girilen değerlerin doğruluğu ile sonucun hastaya uygunluğunu değerlendirme sorumluluğu kullanıcıya aittir. Hesaplama, sayfada belirtilen kaynaklara dayanır; kılavuzlar güncellendiğinde içerik gecikmeli güncellenebilir.

Glasgow Koma Skalası (GKS) Hesaplama | EczAI Hekim