ABCD2

Geçici İskemik Atak Sonrası Erken İnme Riski (ABCD2) Hesaplama

Geçici iskemik atak sonrası ABCD2 skorunu hesaplayın: yaş, kan basıncı, klinik bulgu, süre ve diyabet maddeleri, iki günlük inme riski ve kılavuz sınırları.

Güncelleme 8 Eylül 2026
5 kaynak

Sonucu nasıl yorumlarsınız?

Evre / aralık	Anlamı	Kılavuz yaklaşımı
Düşük (0-3)0-3 puan	Johnston 2007 doğrulama kohortlarında bu bantta iki günlük inme riski yüzde 1,0 bulunmuştur ve hastaların yüzde 34 kadarı bu banda düşmüştür. Düşük risk, düşük olasılık demektir; sıfır risk değildir.	NICE NG128 (2019) madde 1.1.6: ABCD2 gibi puanlar sevk aciliyetini belirlemek için kullanılmaz; şüpheli geçici iskemik atakta hasta 24 saat içinde uzman değerlendirmesine yönlendirilir. Wardlaw 2015: 4 puanın altındaki hastaların yüzde 20 kadarında yüzde 50 üzeri karotis darlığı veya atriyal fibrilasyon vardır.
Orta (4-5)4-5 puan	Aynı kohortlarda iki günlük inme riski yüzde 4,1 bildirilmiştir ve hastaların yüzde 45 kadarı bu bandı doldurmuştur, yani bant tek başına ayırt ediciliği düşük bir çoğunluğu kapsar.	Johnston 2007: skor, iki günlük riski öngörmek üzere türetilmiştir ve yüksek riskli hastaların hemen değerlendirilmesi gerektiğini belirtir. Wardlaw 2015: 4 puan ve üzeri eşiği yedi günlük inme için duyarlı (yüzde 86,7), ancak özgül değildir (yüzde 35,4).
Yüksek (6-7)6-7 puan	Johnston 2007 kohortlarında iki günlük inme riski yüzde 8,1 bulunmuştur ve hastaların yüzde 21 kadarı bu banda girmiştir. Amarenco 2016 çağdaş kayıt çalışmasında da 6 veya 7 puan, bir yıllık inme riskinde iki kattan fazla artışla ilişkili bulunmuştur.	Johnston 2007: yüksek riskli hastalar inme önlemenin en iyi düzeye çıkarılması için hemen değerlendirilmelidir. NICE NG128: yüksek puan olmasa da tüm şüpheli olgular 24 saat içinde uzman değerlendirmesine gider, dolayısıyla yüksek bant aciliyeti başlatan değil, doğrulayan bir bulgudur.

Sonraki adım

ABCD2, geçici iskemik atak sonrası ilk iki gündeki inme riskini tahmin etmek ve acil yönetimi bilgilendirmek için türetilmiştir. Johnston 2007, California ve ABCD skorlarını dört bağımsız kohortta (2893 hasta) doğrulamış, ardından iki türetme grubundan (1916 hasta) birleşik ABCD2 skorunu çıkarmıştır. Yayında düşük bantta iki günlük inme riski yüzde 1,0, orta bantta yüzde 4,1, yüksek bantta yüzde 8,1 bildirilmiş ve yüksek riskli hastaların hemen değerlendirilmesi gerektiği vurgulanmıştır.

Skorun sınırları bugün açıkça bilinmektedir ve bunları yumuşatmadan aktarmak gerekir. Wardlaw 2015 meta-analizi 29 çalışmayı ve 13.766 hastayı bir araya getirmiş, 4 puan ve üzeri eşiğin yedi gün içinde tekrarlayan inme için duyarlı (yüzde 86,7; yüzde 95 güven aralığı 81,4-90,7) ancak özgül olmadığını (yüzde 35,4; yüzde 95 güven aralığı 33,3-37,6) göstermiştir. Aynı çalışmada 4 puanın altındaki hastaların yüzde 20 kadarında yüzde 50 üzeri karotis darlığı veya atriyal fibrilasyon saptanmış, geçici iskemik atak taklitçilerinin yüzde 35 ile 41 kadarı da 4 puan ve üzeri almıştır. Sonuç olarak yazarlar, skorun düşük ve yüksek riskli hastaları güvenilir biçimde ayırmadığını ve klinik iş yükünü düzenlemediğini bildirmiştir.

Bu nedenle güncel kılavuz tavsiyesi, skorun tek başına triyaj aracı olarak kullanılmamasıdır. NICE NG128 (2019) madde 1.1.6 doğrudan şunu söyler: geçici iskemik atak şüphesi olan veya tanısı doğrulanan kişilerde sonraki inme riskini değerlendirmek ya da sevk aciliyetini belirlemek için ABCD2 gibi puanlama sistemleri kullanılmaz. Aynı kılavuzun 1.1.5 maddesi, şüpheli olguların semptom başlangıcından sonraki 24 saat içinde görülecek şekilde uzman değerlendirmesine sevk edilmesini önerir. Yani sevk aciliyetini belirleyen ölçüt puan değil, geçici iskemik atak şüphesinin kendisidir.

Çağdaş bakı sistemlerinde mutlak risk de düşmüştür. Amarenco 2016 (TIAregistry.org) 21 ülkede 61 merkezde 4789 hastayı izlemiş, hastaların yüzde 78,4 kadarı ilk 24 saat içinde inme uzmanı tarafından değerlendirilmiştir; inme oranları 2, 7, 30, 90 ve 365. günlerde sırasıyla yüzde 1,5, yüzde 2,1, yüzde 2,8, yüzde 3,7 ve yüzde 5,1 bulunmuştur. Aynı çalışmada 6 veya 7 puanlık ABCD2, çoklu infarkt ve büyük arter aterosklerozu ile birlikte bir yıllık inme riskini iki kattan fazla artıran değişkenler arasında yer almıştır; yani skor prognostik bilgi taşımayı sürdürür, kaybettiği şey triyaj yetkisidir.

Uygulamada bu araç, hastayı sınıflandırmak için değil, riski belgelemek ve etiyoloji araştırmasını hızlandırmak için kullanılır. Geçici iskemik atak, Easton 2009 bilimsel bildirisinde akut infarkt olmadan gelişen geçici nörolojik işlev bozukluğu olarak doku temelli tanımlanır; bu tanım, süre değil görüntüleme temellidir ve difüzyon ağırlıklı görüntülemede lezyon saptanan olguların inme olarak sınıflandırılmasını gerektirir. Bu satırlar kaynak atıflıdır ve hastaya özel tedavi önerisi içermez; antitrombotik seçimi, karotis girişimi ve yatış kararı klinik tablo, görüntüleme bulguları ve kurum protokolü ile birlikte verilir.

Formül

ABCD2 skoru beş maddenin toplamıdır ve 0 ile 7 puan arasında değer alır (Johnston 2007):

A (Age): yaş 60 yaş ve üzeri ise 1 puan.

B (Blood pressure): ilk değerlendirmede sistolik kan basıncı 140 mmHg ve üzeri VEYA diyastolik kan basıncı 90 mmHg ve üzeri ise 1 puan. İki koşulun birlikte bulunması gerekmez.

C (Clinical features): tek taraflı güçsüzlük 2 puan, güçsüzlük olmadan konuşma bozukluğu 1 puan, ikisi de yoksa 0 puan. Madde tek seçimlidir, iki bulgu birlikteyse yalnız 2 puanlık seçenek işaretlenir.

D (Duration): semptom süresi 60 dakika ve üzeri 2 puan, 10-59 dakika 1 puan, 10 dakikadan kısa 0 puan.

D (Diabetes): bilinen diyabet tanısı 1 puan.

Risk bantları ve Johnston 2007 doğrulama kohortlarındaki iki günlük inme riskleri:

0-3 puan: düşük bant, iki günlük inme riski yüzde 1,0 (hastaların yüzde 34 kadarı).

4-5 puan: orta bant, iki günlük inme riski yüzde 4,1 (hastaların yüzde 45 kadarı).

6-7 puan: yüksek bant, iki günlük inme riski yüzde 8,1 (hastaların yüzde 21 kadarı).

Skorun kaynağı, California ve ABCD skorlarının birleştirilmesiyle türetilen ABCD2 modelidir; Johnston 2007 modeli dört bağımsız kohortta (2893 hasta) doğrulamış ve c istatistiğini 0,62 ile 0,83 arasında bildirmiştir. Puan, geçici iskemik atağın tanısını koymaz; tanı klinik değerlendirme ve görüntüleme ile konur.

Örnek hesap

Örnek olgu. Altmış beş yaşında hasta, iki saat önce yaklaşık 25 dakika süren ve kendiliğinden düzelen konuşma bozukluğu yakınmasıyla başvuruyor. Muayenede güçsüzlük yok, konuşma değerlendirmede normale dönmüş. İlk ölçülen kan basıncı 150/84 mmHg. Bilinen diyabeti yok.

Maddeler tek tek işlenir. A: yaş 65, yani 60 sınırının üzerinde, 1 puan. B: kan basıncı 150/84 mmHg; sistolik değer 140 sınırını tek başına aştığı için madde 1 puan alır, diyastolik değerin de 90 üzerinde olması gerekmez. C: güçsüzlük olmadan konuşma bozukluğu tarif edildiği için 1 puan, tek taraflı güçsüzlüğün 2 puanlık seçeneği işaretlenmez. D (süre): 25 dakika, 10-59 dakika grubuna girer ve 1 puan verir. D (diyabet): tanı olmadığı için 0 puan.

Toplam: 1 + 1 + 1 + 1 + 0 = 4 puan. Dört puan 4-5 orta bandına girer ve Johnston 2007 kohortlarında bu bandın iki günlük inme riski yüzde 4,1 bildirilmiştir.

Aynı hastada kan basıncı 132/78 mmHg ölçülseydi B maddesi 0 puan olacak ve toplam 3 puana inerek düşük banda geçecekti. Bandın tek bir maddeyle değişmesi, skorun sevk kararını tek başına taşıyamamasının pratikteki karşılığıdır: hastanın karotis darlığı, atriyal fibrilasyon veya taze infarkt taşıyıp taşımadığı bu maddelerin hiçbirinde sorulmaz. Bu nedenle olgunun sonraki adımı, puandan bağımsız olarak erken uzman değerlendirmesi, görüntüleme ve etiyoloji araştırmasıdır.

Hastanıza nasıl anlatırsınız?

Hastanıza aktarabileceğiniz sade bir özet

ABCD2, geçici iskemik atak olarak adlandırılan tabloyu yaşamış kişilerde yakın günlerde inme geçirme ihtimalini tahmin etmeye çalışan bir puanlamadır. Geçici iskemik atak, beynin bir bölgesine giden kan akımının kısa süre kesilmesiyle ortaya çıkan ve kendiliğinden düzelen bir durumdur; konuşmada bozulma, vücudun bir yanında güçsüzlük veya uyuşma gibi belirtiler verebilir.

Puan beş bilgiden oluşur: yaşınız, başvurudaki tansiyon değeriniz, belirtinizin türü, belirtinin ne kadar sürdüğü ve diyabet hastası olup olmadığınız. Toplam 0 ile 7 arasında bir sayı çıkar ve bu sayı düşük, orta veya yüksek olarak yorumlanır.

Bu sayı bir teşhis değildir ve tek başına ne yapılacağını belirlemez. Düşük çıkması tehlike geçti anlamına gelmez: düşük puanlı kişilerin bir bölümünde de boyun damarında ciddi darlık veya kalpte ritim bozukluğu bulunabilir ve bunlar acil tedavi gerektirir. Bu nedenle uluslararası kılavuzlar, puanı ne olursa olsun geçici iskemik atak şüphesi taşıyan herkesin en kısa sürede, tercihen 24 saat içinde uzman tarafından değerlendirilmesini önerir.

Kısa süren güçsüzlük, yüzde kayma, konuşmada bozulma, ani görme kaybı veya dengesizlik yaşadıysanız, belirtiler geçmiş olsa bile vakit kaybetmeden acil servise başvurun ya da 112 acil çağrı numarasını arayın. Belirtiler sürüyorsa bu bir inme olabilir ve zamanında verilen tedavi kalıcı hasarı azaltır.

Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, tanı koymaz ve tedavinizi değiştirmek için kullanılamaz.

Sık sorulan sorular

Kan basıncı maddesi için hem sistolik hem diyastolik değerin yüksek olması gerekir mi?

Hayır. Johnston 2007 maddeyi "kan basıncı 140/90 mmHg ve üzeri" olarak tanımlar ve bu ölçüt sistolik değerin 140 mmHg ve üzerinde olması ya da diyastolik değerin 90 mmHg ve üzerinde olması durumunda karşılanır, iki koşulun birlikte bulunması aranmaz. Örneğin 150/84 mmHg de, 132/94 mmHg de 1 puan alır. Ölçüm, hastanın ilk değerlendirmesindeki kan basıncıdır; evde ölçülen eski değerler veya sonraki kontrollerde düşen değerler madde için kullanılmaz.

Hastada hem tek taraflı güçsüzlük hem konuşma bozukluğu varsa kaç puan verilir?

İki puan. Klinik bulgu maddesi tek seçimlidir ve puanlar toplanmaz: tek taraflı güçsüzlük varsa konuşma bozukluğunun eşlik edip etmemesi sonucu değiştirmez, madde 2 puandır. Bir puanlık seçenek yalnız güçsüzlük olmadan konuşma bozukluğu bulunan hastalar içindir. İzole duyusal yakınma, görme kaybı veya baş dönmesi gibi bulgular ise 0 puan alır; bu, o bulguların önemsiz olduğu anlamına gelmez, yalnız modelin bu maddede onlara ağırlık vermediğini gösterir.

Süre maddesinde tam 60 dakika ve tam 10 dakika hangi gruba girer?

Sınırlar kapalıdır. Tam 60 dakika süren atak "60 dakika ve üzeri" grubuna girer ve 2 puan alır; tam 10 dakika süren atak ise "10-59 dakika" grubundadır ve 1 puan alır. Yalnız 10 dakikanın altındaki ataklar 0 puandır. Birden fazla atak varsa en uzun sürenin toplam süresi esas alınır. Süre çoğu zaman hasta veya yakınının beyanına dayanır ve bu, modelin gözlemciler arası değişkenliğe en açık maddesidir.

Düşük puanlı hastayı ayaktan takibe alabilir miyim?

Kılavuzlar bunu önermez. NICE NG128 (2019) madde 1.1.6, ABCD2 gibi puanların sonraki inme riskini değerlendirmek veya sevk aciliyetini belirlemek için kullanılmamasını belirtir ve madde 1.1.5 şüpheli tüm olguların 24 saat içinde uzman değerlendirmesine yönlendirilmesini önerir. Gerekçe Wardlaw 2015 meta-analizinde nettir: 4 puanın altındaki hastaların yüzde 20 kadarında yüzde 50 üzeri karotis darlığı veya atriyal fibrilasyon bulunmuştur ve bu tablolar acil girişim gerektirir. Puan, kararınızı yerine koyan değil, dosyaya yazdığınız tamamlayıcı bir risk bilgisidir.

Skor triyaj için önerilmiyorsa neden hesaplanıyor?

Üç nedenle. Birincisi, prognostik bilgi taşımayı sürdürür: Amarenco 2016 çağdaş kayıt çalışmasında 6 veya 7 puan, bir yıllık inme riskinde iki kattan fazla artışla ilişkili bulunmuştur. İkincisi, epikriz ve konsültasyon notlarında ortak bir dil sağlar, hastanın risk profilini beş standart maddeyle özetler. Üçüncüsü, birçok kurum protokolü ve çalışma verisi hâlâ ABCD2 üzerinden yazılmıştır, bu nedenle skorun nasıl hesaplandığını ve nerede yanıldığını bilmek gerekir. Hesaplayıcı bu üç kullanım için tasarlanmıştır, yatış veya taburculuk kararı için değil.

Kaynaklar

1.Johnston SC, Rothwell PM, Nguyen-Huynh MN, et al. Validation and refinement of scores to predict very early stroke risk after transient ischaemic attack. Lancet. 2007;369(9558):283-292. (ABCD2 madde tablosu, bant sınırları ve iki günlük inme riskleri.) doi.org/10.1016/S0140-6736(07)60150-0(yeni sekmede açılır)
2.Wardlaw JM, Brazzelli M, Chappell FM, et al. ABCD2 score and secondary stroke prevention: meta-analysis and effect per 1,000 patients triaged. Neurology. 2015;85(4):373-380. (Duyarlık ve özgüllük, düşük puanlı hastalarda karotis darlığı ve atriyal fibrilasyon oranı.) doi.org/10.1212/WNL.0000000000001780(yeni sekmede açılır)
3.National Institute for Health and Care Excellence. Stroke and transient ischaemic attack in over 16s: diagnosis and initial management. NICE guideline NG128; 2019 (madde 1.1.5 ve 1.1.6). (Puanlama sistemlerinin sevk aciliyeti için kullanılmaması ve 24 saat içinde uzman değerlendirmesi.) Kaynağı görüntüleyin(yeni sekmede açılır)
4.Amarenco P, Lavallée PC, Labreuche J, et al. One-year risk of stroke after transient ischemic attack or minor stroke (TIAregistry.org). N Engl J Med. 2016;374(16):1533-1542. (Çağdaş bakı sistemlerinde 2, 7, 30, 90 ve 365 günlük inme oranları; ABCD2 6-7 puanın bir yıllık risk ile ilişkisi.) doi.org/10.1056/NEJMoa1412981(yeni sekmede açılır)
5.Easton JD, Saver JL, Albers GW, et al. Definition and evaluation of transient ischemic attack: a scientific statement for healthcare professionals from the American Heart Association/American Stroke Association. Stroke. 2009;40(6):2276-2293. (Geçici iskemik atağın doku temelli tanımı.) doi.org/10.1161/STROKEAHA.108.192218(yeni sekmede açılır)

İlgili hesaplayıcılar

Rapor Asistanı

İlaç raporunuz eczaneden geri dönmesin

Rapor Asistanı, ilacı ve tanıyı seçtiğinizde SUT'un istediği her kriteri sorar; eksik kalanı imzadan önce gösterir. Hesaplayıcı sonucu bu akışa girmez, raporu siz onaylarsınız.

Rapor Asistanına başvurun

Sorumluluk reddi

Son güncelleme: 8 Eylül 2026.

Bu hesaplayıcı sağlık profesyonellerine yöneliktir ve yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Sonuç; muayenenin, hekimin klinik değerlendirmesinin ve güncel kılavuzların yerine geçmez, tek başına tanı veya tedavi kararı olarak kullanılamaz. Girilen değerlerin doğruluğu ile sonucun hastaya uygunluğunu değerlendirme sorumluluğu kullanıcıya aittir. Hesaplama, sayfada belirtilen kaynaklara dayanır; kılavuzlar güncellendiğinde içerik gecikmeli güncellenebilir.