İçeriğe atla

CHA2DS2-VASc

Atriyal Fibrilasyonda İnme Riski (CHA2DS2-VASc) Hesaplama

Atriyal fibrilasyonda CHA2DS2-VASc skorunu hesaplayın: madde ağırlıkları, Lip 2010 yıllık inme riski tablosu ve ESC 2024 CHA2DS2-VA eşikleri bir arada.

Sonucu nasıl yorumlarsınız?

Evre / aralıkAnlamıKılavuz yaklaşımı
0 puanCHA2DS2-VASc 0 puanLip 2010 kohortunda yıllık düzeltilmiş inme oranı yüzde 0 bildirilmiştir; bu hücre yalnız 1 hastaya dayandığı için tek başına güvenilir bir tahmin değildir.ESC 2024: cinsiyetsiz CHA2DS2-VA karşılığı da 0 olduğundan rutin oral antikoagülasyon tanımlanmaz; kılavuz tedaviyi düşük riskli hastalar dışındaki uygun hastalara önerir.
1 puanCHA2DS2-VASc 1 puanLip 2010 kohortunda 422 hastada yıllık düzeltilmiş inme oranı yüzde 1,3 bulunmuştur.ESC 2024: bandın karşılığı hastanın cinsiyetine göre değişir. Tek puan kadın cinsiyetten geliyorsa CHA2DS2-VA 0, başka bir maddeden geliyorsa CHA2DS2-VA 1 olur ve ikinci durumda oral antikoagülasyon düşünülmelidir (Sınıf IIa).
2 puanCHA2DS2-VASc 2 puanLip 2010 kohortunda 1230 hastada yıllık düzeltilmiş inme oranı yüzde 2,2 bulunmuştur.ESC 2024: CHA2DS2-VA 2 puan ve üzerinde oral antikoagülasyon önerilir (Sınıf I, kanıt düzeyi C). Kadın hastada bu bandın CHA2DS2-VA karşılığı 1 puandır, yani eşik bir basamak aşağı kayar.
3 puanCHA2DS2-VASc 3 puanLip 2010 kohortunda 1730 hastada yıllık düzeltilmiş inme oranı yüzde 3,2 bulunmuştur.ESC 2024: kanama riski antikoagülasyonu geri çevirmek için değil, düzeltilebilir kanama risk etkenlerini saptamak için değerlendirilir.
4 puanCHA2DS2-VASc 4 puanLip 2010 kohortunda 1718 hastada yıllık düzeltilmiş inme oranı yüzde 4,0 bulunmuştur.ESC 2024: doğrudan oral antikoagülan tercih edilir; mekanik kapak protezi veya orta ile ileri mitral darlığı olan hastalarda bu ilaçlar kullanılmaz.
5 puanCHA2DS2-VASc 5 puanLip 2010 kohortunda 1159 hastada yıllık düzeltilmiş inme oranı yüzde 6,7 bulunmuştur.ESC 2024: tek başına antiagregan tedavi atriyal fibrilasyonda inme önlemek için endike değildir.
6 puanCHA2DS2-VASc 6 puanLip 2010 kohortunda 679 hastada yıllık düzeltilmiş inme oranı yüzde 9,8 bulunmuştur.ESC 2024: risk statik değildir, skor ve düzeltilebilir risk etkenleri düzenli aralıklarla yeniden değerlendirilir.
7 puanCHA2DS2-VASc 7 puanLip 2010 kohortunda 294 hastada yıllık düzeltilmiş inme oranı yüzde 9,6 bulunmuştur. Oranın 6 puandan düşük çıkması hasta sayısının azalmasından kaynaklanan bir dalgalanmadır, riskin düştüğü anlamına gelmez.ESC 2024: bu bantta karar eşiği zaten aşılmıştır; sonraki adım ilaç seçimi, doz uygunluğu ve tedaviye bağlılıktır.
8 puanCHA2DS2-VASc 8 puanLip 2010 kohortunda yalnız 82 hasta bu puanı almış ve yıllık düzeltilmiş inme oranı yüzde 6,7 bildirilmiştir; küçük sayı nedeniyle bu hücre de dalgalıdır.ESC 2024: yüksek puan, kanama riski nedeniyle antikoagülasyondan kaçınmanın gerekçesi değildir; kanama riski yüksek hastada izlem sıklaştırılır.
9 puanCHA2DS2-VASc 9 puanÖlçeğin en yüksek değeridir. Lip 2010 kohortunda yalnız 14 hasta bu puanı almış ve yıllık düzeltilmiş inme oranı yüzde 15,2 bildirilmiştir.ESC 2024: antikoagülasyon kontrendike olduğunda sol atriyal apendiks kapatılması gibi seçenekler ayrı ölçütlerle değerlendirilir, bu skorla değil.
CHA2DS2-VA 0ESC 2024 eylem bandı: CHA2DS2-VA 0 puanCinsiyetsiz sürümde hiçbir risk maddesi bulunmayan hasta grubudur.ESC 2024: rutin oral antikoagülasyon tanımlanmaz. Kılavuz oral antikoagülasyonu düşük riskli hastalar dışındaki tüm uygun hastalara önerir.
CHA2DS2-VA 1ESC 2024 eylem bandı: CHA2DS2-VA 1 puanTek bir risk maddesi bulunan ara gruptur.ESC 2024: oral antikoagülasyon düşünülmelidir (Sınıf IIa, kanıt düzeyi C). Karar hasta ile birlikte, kanama riski ve tercihler konuşularak verilir.
CHA2DS2-VA 2 ve üzeriESC 2024 eylem bandı: CHA2DS2-VA 2 puan ve üzeriAçıkça yükselmiş tromboembolik risk grubudur.ESC 2024: oral antikoagülasyon önerilir (Sınıf I, kanıt düzeyi C); mekanik kapak protezi veya orta ile ileri mitral darlığı yoksa doğrudan oral antikoagülan tercih edilir.

Sonraki adım

CHA2DS2-VASc, kapak dışı atriyal fibrilasyonu olan hastada tromboembolik riski derecelendirmek ve antikoagülasyon kararını yapılandırmak için Lip 2010 tarafından Euro Heart Survey kohortunda türetilmiştir. Modelin amacı yüksek riskli hastayı bulmak kadar, gerçekten düşük riskli hastayı ayırmaktır: bu nedenle sıfır puanlı hasta grubunun temiz biçimde tanımlanması, skorun ayrım gücünden daha çok kullanılan özelliğidir.

ESC 2024 atriyal fibrilasyon kılavuzu, yerel olarak doğrulanmış bir risk skoru yoksa CHA2DS2-VASc yerine cinsiyet maddesi çıkarılmış CHA2DS2-VA skorunu kullanır. Gerekçe olarak kadın cinsiyetin bağımsız bir risk etkeni değil, ileri yaşta ve başka risk etkenleri varlığında etkisi belirginleşen bir risk düzenleyicisi olduğu ve kadın ile erkek için ayrı eşikler yazmanın uygulamayı gereksiz yere karmaşıklaştırdığı belirtilir. Eşikler tek bir sütuna iner: 2 puan ve üzerinde oral antikoagülasyon önerilir (Sınıf I, kanıt düzeyi C), 1 puanda düşünülmelidir (Sınıf IIa, kanıt düzeyi C). Bu değişikliğin tartışmalı yanı açıkça kayda geçmiştir: Boriani 2024, aynı önerinin kanıt düzeyinin 2020 kılavuzundaki A değerinden C değerine indiğine dikkat çeker.

Skor tek başına tedavi seçmez. ESC 2024, tek başına antiagregan tedavinin atriyal fibrilasyonda inme önlemede endike olmadığını, mekanik kapak protezi veya orta ile ileri mitral darlığı bulunan hastalarda doğrudan oral antikoagülanların kullanılmadığını belirtir. Kanama riski değerlendirmesi antikoagülasyonu geri çevirmek için değil, düzeltilebilir kanama risk etkenlerini saptamak ve izlem sıklığını belirlemek içindir. Risk statik olmadığından skor, yeni tanı alan komorbiditelerle birlikte yeniden hesaplanmalıdır.

Tablodaki yüzdeler tek bir kohortun, Lip 2010 Euro Heart Survey verisinin sayılarıdır ve günümüz hastasında beklenen olay oranı bundan düşük olabilir: Friberg 2012, 182 678 hastalık İsveç kohortunda hiç antikoagülan kullanmamış 90 490 hastayı inceleyerek CHA2DS2-VASc skorunun bileşik tromboemboli sonlanımı için c istatistiğini 0,67 bulmuştur, yani skorun ayrım gücü ölçülüdür. Nörolojik açıdan bakıldığında iskemik inme geçirmiş bir hastada bu skor birincil değil ikincil korunma bağlamında kullanılır; inme sonrası antikoagülasyonun başlama zamanı ayrı bir karardır ve bu hesap ile belirlenmez. Bu satırlar kaynak atıflıdır, hastaya özel tedavi önerisi içermez; ilaç ve doz kararı klinik tablo, böbrek işlevi, kanama riski ve kurum protokolü ile birlikte verilir.

Formül

CHA2DS2-VASc (Lip 2010). Kısaltmanın her harfi bir maddedir ve işaretlenen madde yazılı puanı toplama ekler:

  • C - Konjestif kalp yetmezliği veya sol ventrikül disfonksiyonu (ejeksiyon fraksiyonu 0,45 ve altı)+1
  • H - Hipertansiyon (hâlen yüksek veya tedavi altında)+1
  • A2 - Yaş 75 ve üzeri+2
  • D - Diabetes mellitus+1
  • S2 - Geçirilmiş inme, geçici iskemik atak veya sistemik tromboemboli+2
  • V - Vasküler hastalık (geçirilmiş miyokart enfarktüsü, periferik arter hastalığı veya aortik plak)+1
  • A - Yaş 65-74+1
  • Sc - Kadın cinsiyet+1

Puan aralığı 0 ile 9 arasındadır. Yaş tek bir madde değil, birbirini dışlayan iki banttır: 75 ve üzeri 2 puan, 65-74 aralığı 1 puan, 65 altı 0 puan. Bu yüzden yaşın tek başına katkısı en fazla 2 puandır ve toplam 10 olamaz.

CHA2DS2-VA (ESC 2024). Aynı maddelerden yalnız cinsiyet maddesi çıkarılır, ağırlıklar değişmez:

CHA2DS2-VA = kalp yetmezliği + hipertansiyon + yaş bandı + diyabet + 2 x inme veya geçici iskemik atak + vasküler hastalık

Puan aralığı 0 ile 8 arasındadır. Erkek hastalarda CHA2DS2-VA ile CHA2DS2-VASc her zaman aynı sayıyı verir; kadın hastalarda CHA2DS2-VA tam olarak 1 puan düşüktür.

ESC 2024 eşikleri CHA2DS2-VA üzerinden tanımlanır: 2 puan ve üzeri oral antikoagülasyon önerilir (Sınıf I, kanıt düzeyi C), 1 puanda oral antikoagülasyon düşünülmelidir (Sınıf IIa, kanıt düzeyi C).

Yıllık inme riski yüzdeleri bu sayfada tek bir kaynaktan, Lip 2010 Euro Heart Survey kohortundan (n = 7329) alınmıştır; farklı kohortlardan gelen sayılar aynı tabloda karıştırılmamıştır.

Örnek hesap

Örnek 1

Yetmiş altı yaşında kadın hasta, kalıcı atriyal fibrilasyon nedeniyle izleniyor. On yıldır hipertansiyon ve tip 2 diabetes mellitus tanıları var. Kalp yetmezliği bulgusu, inme veya geçici iskemik atak öyküsü ve bilinen vasküler hastalık yok.

Hipertansiyon +1, yaş 76 olduğu için 75 ve üzeri bandı +2, diabetes mellitus +1, kadın cinsiyet +1. Toplam 1 + 2 + 1 + 1 = 5 puan. Lip 2010 tablosunda 5 puanın yıllık düzeltilmiş inme oranı yüzde 6,7 olarak bildirilmiştir.

Aynı hastanın CHA2DS2-VA karşılığı 5 - 1 = 4 puandır, çünkü cinsiyet maddesi bu sürümde yer almaz. Dört puan 2 puanlık eşiğin üzerindedir ve ESC 2024 bu grupta oral antikoagülasyon önerir (Sınıf I). Görüldüğü gibi cinsiyet maddesinin çıkarılması bu hastada kararı değiştirmez.

Örnek 2, cinsiyet maddesinin karar değiştirdiği durum

Altmış dört yaşında kadın hasta, paroksismal atriyal fibrilasyon dışında hiçbir risk maddesi taşımıyor. Yaş 64 olduğu için yaş bandı 0 puandır ve tek puan kadın cinsiyetten gelir: CHA2DS2-VASc 1 puan.

Aynı hastanın CHA2DS2-VA skoru 0 puandır. Eski sürümle bakan bir hekim 1 puanı "ara risk" olarak okuyup tedaviyi tartışırken, ESC 2024 bu hastayı düşük riskli grupta değerlendirir. Buna karşılık yetmiş yaşında, başka hiçbir maddesi olmayan bir erkek hasta da 1 puan alır; ancak onun CHA2DS2-VA skoru da 1 olduğu için oral antikoagülasyon düşünülmesi gereken gruba girer. İki hastanın CHA2DS2-VASc puanı aynı, ESC 2024 bandı farklıdır; hesaplayıcının iki değeri birlikte göstermesinin nedeni budur.

Hastanıza nasıl anlatırsınız?

Hastanıza aktarabileceğiniz sade bir özet

CHA2DS2-VASc, kalpte ritim bozukluğu olan atriyal fibrilasyon hastalarında felç (inme) riskinin ne kadar yüksek olduğunu tahmin etmeye yarayan bir puanlamadır. Doktorunuz kalp yetmezliği, yüksek tansiyon, şeker hastalığı, damar hastalığı, daha önce geçirilmiş felç gibi durumları ve yaşınız ile cinsiyetinizi işaretler; her maddenin bir puanı vardır.

Atriyal fibrilasyonda kalbin kulakçıkları düzensiz çalıştığı için içeride pıhtı oluşabilir. Bu pıhtı yerinden koparsa beyin damarını tıkayarak felce yol açabilir. Puanlamanın amacı, kan sulandırıcı ilaç kullanmanın size sağlayacağı faydanın ne kadar büyük olduğunu tahmin etmektir.

Puan ne kadar yüksekse yıllık felç riski o kadar yüksektir. Puanınız düşükse bu, riskin sıfır olduğu anlamına gelmez; sadece kan sulandırıcı tedavinin beklenen faydasının küçük olduğunu gösterir. Doktorunuz kararı verirken kanama riskinizi, böbrek değerlerinizi, kullandığınız diğer ilaçları ve tercihlerinizi de birlikte değerlendirir.

Yeni Avrupa kılavuzunda puanlamanın cinsiyet maddesi çıkarılmıştır. Bunun nedeni kadın olmanın tek başına bir risk nedeni sayılmaması, riski yalnız ileri yaşta ve başka hastalıklar varken artıran bir etken olarak görülmesidir. Bu yüzden sayfada iki sayı birden gösterilir.

Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, tanı koymaz ve tedavinizi değiştirmek için kullanılamaz. Kan sulandırıcı ilacınızı kendi başınıza kesmeyin veya dozunu değiştirmeyin. Yüzünüzün bir tarafında kayma, kolda güçsüzlük, konuşma bozukluğu, ani görme kaybı veya dengesizlik gibi belirtilerde vakit kaybetmeden 112 acil çağrı numarasını arayın.

Sık sorulan sorular

CHA2DS2-VASc ile CHA2DS2-VA arasındaki fark nedir?

Tek fark cinsiyet maddesidir. CHA2DS2-VA skorunda kadın cinsiyet maddesi hiç bulunmaz, kalan maddelerin ağırlıkları aynıdır. Bu nedenle erkek hastada iki sayı her zaman eşittir, kadın hastada CHA2DS2-VA tam olarak 1 puan düşüktür. ESC 2024 kılavuzu, yerel olarak doğrulanmış bir skor yoksa kararı CHA2DS2-VA üzerinden vermeyi tanımlar; hesaplayıcı iki değeri birlikte gösterdiği için hangi sürümü raporladığınızı yazmanız gerekir.

Yaşı neden ayrı bir sayı olarak giriyorum, madde olarak değil?

Çünkü yaş bu skorda birbirini dışlayan iki banda ayrılır: 75 ve üzeri 2 puan, 65-74 aralığı 1 puan, 65 altı 0 puan ekler. İki bant aynı anda işaretlenemez, dolayısıyla yaşın toplama katkısı en fazla 2 puandır. Sayısal giriş sınırlarda hata yapılmasını da önler: tam 65 yaşında 1 puan, tam 75 yaşında 2 puan yazılır, çünkü her iki sınır da dahildir.

Tablodaki yıllık inme yüzdeleri hangi çalışmadan geliyor?

Yüzdelerin tamamı Lip 2010 (Chest) yayınındaki Euro Heart Survey kohortundan (n = 7329) alınmıştır ve tek kaynaklıdır; farklı çalışmaların sayıları aynı satırda karıştırılmamıştır. İki hücreyi dikkatle okuyun: 0 puan satırı yalnız 1 hastaya, 9 puan satırı 14 hastaya dayanır, bu yüzden bu uçlardaki yüzdeler dalgalıdır. Yedi puanın yüzde 9,6 ile altı puanın yüzde 9,8 değerinin altında kalması da aynı nedenle, hasta sayısının azalmasından kaynaklanan bir dalgalanmadır.

Skor sıfır çıktıysa antikoagülasyon kesinlikle gereksiz mi?

Hayır. Skor sıfır olduğunda ESC 2024 rutin oral antikoagülasyon tanımlamaz, ancak bu risk yok demek değildir. Skor kapak dışı atriyal fibrilasyon için türetilmiştir: mekanik kapak protezi veya orta ile ileri mitral darlığı bulunan hastada antikoagülasyon kararı bu skordan bağımsızdır. Ayrıca hipertrofik kardiyomiyopati ve amiloidoz gibi durumlar kılavuzda ayrıca ele alınır. Skoru her zaman klinik tablonun tamamıyla birlikte okuyun.

Kanama riskini de hesaba katmam gerekmez mi?

Kanama riski ayrı bir değerlendirmedir ve bu skorun içinde yer almaz. ESC 2024, kanama riski değerlendirmesinin antikoagülasyonu geri çevirmek için değil, düzeltilebilir kanama risk etkenlerini saptamak ve izlem sıklığını belirlemek için yapıldığını belirtir. Yüksek kanama riski, tromboembolik riski yüksek bir hastada tedaviyi engellemek yerine daha yakın izlem gerekçesidir.

Kaynaklar

  1. 1.Lip GYH, Nieuwlaat R, Pisters R, Lane DA, Crijns HJGM. Refining Clinical Risk Stratification for Predicting Stroke and Thromboembolism in Atrial Fibrillation Using a Novel Risk Factor-Based Approach: The Euro Heart Survey on Atrial Fibrillation. Chest. 2010;137(2):263-272. (CHA2DS2-VASc madde ağırlıkları ve yıllık düzeltilmiş inme oranı tablosu.) doi.org/10.1378/chest.09-1584(yeni sekmede açılır)
  2. 2.Van Gelder IC, Rienstra M, Bunting KV, et al. 2024 ESC Guidelines for the management of atrial fibrillation developed in collaboration with the European Association for Cardio-Thoracic Surgery (EACTS). Eur Heart J. 2024;45(36):3314-3414. (CHA2DS2-VA skoru ve oral antikoagülasyon eşikleri.) doi.org/10.1093/eurheartj/ehae176(yeni sekmede açılır)
  3. 3.Rienstra M, Tzeis S, Bunting KV, et al. Spotlight on the 2024 ESC/EACTS management of atrial fibrillation guidelines: 10 novel key aspects. Europace. 2024;26(12):euae298. (CHA2DS2-VA madde ağırlıkları, cinsiyet maddesinin çıkarılma gerekçesi ve eşiklerin özeti.) doi.org/10.1093/europace/euae298(yeni sekmede açılır)
  4. 4.Boriani G, Vitolo M, Mei DA. CHA2DS2-VA instead of CHA2DS2-VASc for stroke risk stratification in patients with atrial fibrillation: not just a matter of sex. Europace. 2024;26(11):euae281. (Kılavuzlara göre öneri sınıfı ve kanıt düzeyi karşılaştırma tablosu; ESC 2024 için Sınıf I / kanıt düzeyi C ve Sınıf IIa / kanıt düzeyi C.) doi.org/10.1093/europace/euae281(yeni sekmede açılır)
  5. 5.Friberg L, Rosenqvist M, Lip GYH. Evaluation of risk stratification schemes for ischaemic stroke and bleeding in 182 678 patients with atrial fibrillation: the Swedish Atrial Fibrillation cohort study. Eur Heart J. 2012;33(12):1500-1510. (Antikoagülan kullanmamış 90 490 hastada CHA2DS2-VASc ayrım gücü, c istatistiği 0,67.) doi.org/10.1093/eurheartj/ehr488(yeni sekmede açılır)
  6. 6.Hindricks G, Potpara T, Dagres N, et al. 2020 ESC Guidelines for the diagnosis and management of atrial fibrillation developed in collaboration with the European Association for Cardio-Thoracic Surgery (EACTS). Eur Heart J. 2021;42(5):373-498. (Cinsiyete göre ayrışan önceki eşikler: erkekte 2 ve üzeri, kadında 3 ve üzeri.) doi.org/10.1093/eurheartj/ehaa612(yeni sekmede açılır)
  7. 7.Gage BF, Waterman AD, Shannon W, Boechler M, Rich MW, Radford MJ. Validation of Clinical Classification Schemes for Predicting Stroke: Results From the National Registry of Atrial Fibrillation. JAMA. 2001;285(22):2864-2870. (CHA2DS2-VASc skorunun üzerine kurulduğu CHADS2 şeması.) doi.org/10.1001/jama.285.22.2864(yeni sekmede açılır)

İlgili hesaplayıcılar

Rapor Asistanı

İlaç raporunuz eczaneden geri dönmesin

Rapor Asistanı, ilacı ve tanıyı seçtiğinizde SUT'un istediği her kriteri sorar; eksik kalanı imzadan önce gösterir. Hesaplayıcı sonucu bu akışa girmez, raporu siz onaylarsınız.

Rapor Asistanına başvurun

Sorumluluk reddi

Son güncelleme: 8 Eylül 2026.

Bu hesaplayıcı sağlık profesyonellerine yöneliktir ve yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Sonuç; muayenenin, hekimin klinik değerlendirmesinin ve güncel kılavuzların yerine geçmez, tek başına tanı veya tedavi kararı olarak kullanılamaz. Girilen değerlerin doğruluğu ile sonucun hastaya uygunluğunu değerlendirme sorumluluğu kullanıcıya aittir. Hesaplama, sayfada belirtilen kaynaklara dayanır; kılavuzlar güncellendiğinde içerik gecikmeli güncellenebilir.

CHA2DS2-VASc ve CHA2DS2-VA Hesaplama | EczAI Hekim