İçeriğe atla

mg/kg

Pediatrik Doz (mg/kg) Hesaplama

Çocukta mg/kg/gün dozunu, doz başına mg ve mL karşılığını hesaplayın. Araç ilaç seçmez; doz aralığını prospektüs veya kılavuzdan siz girersiniz.

Sonucu nasıl yorumlarsınız?

Evre / aralıkAnlamıKılavuz yaklaşımı
Günlük maksimum içindeGünlük toplam doz ≤ girdiğiniz günlük maksimumHesaplanan günlük doz, kaynağınızdan aldığınız üst sınırın altında veya sınıra eşit kalır. Bu, dozun o hasta için doğru olduğunu değil, yalnız girdiğiniz iki sayının uyumlu olduğunu gösterir.WHO çocuk formüleri (2010): listelenen maksimum doz, kilogram başına dozlamada üst sınır göstergesidir; yanıta göre kademeli doz ayarlaması gerekebilir.
Günlük maksimum aşıldıGünlük toplam doz > girdiğiniz günlük maksimumKilo ile mg/kg/gün çarpımı, kaynağınızdaki günlük üst sınırın üzerine çıkmıştır. Bu durum büyük çocuklarda ve ergenlerde beklenen bir sonuçtur.WHO çocuk formüleri (2010): üst sınırı aşan hesapta kilo, seçilen mg/kg/gün değeri ve maksimum yeniden gözden geçirilir; araç dozu kendiliğinden sınıra çekmez.
Yenidoğan (0-28 gün) ve süt çocuğu (1-12 ay)Toplam vücut suyu doğumda ağırlığın yaklaşık yüzde 80 kadarıdır, 12. ayda yüzde 65 düzeyine iner. Suda çözünen ilaçlarda erişkindekine benzer plazma düzeyi için kilogram başına daha yüksek doz gerekir.WHO çocuk formüleri (2010): bu gereksinim, olgunlaşmamış karaciğer ve böbrek eliminasyonu ile dengelenmelidir. Anderson ve Holford 2008, olgunlaşma tanımında doğum sonrası yaş yerine postmenstrüel yaşın daha iyi öngörücü olduğunu belirtir.
Obez veya ödemli çocukGerçek ağırlıkla yapılan kilogram başına hesap, yağ dokusunda dağılmayan ilaçlarda dozu olduğundan yüksek gösterebilir.WHO çocuk formüleri (2010): bu çocuklarda boy ve yaşa göre ideal ağırlık kullanılmalıdır. Ross ve arkadaşları 2015, kritik hasta obez çocuklarda 113 ilacı değerlendirmiş ve doz ağırlığı olarak 52 ilaçta toplam vücut ağırlığını, 43 ilaçta düzeltilmiş ağırlığı önermiştir; yani seçim ilaca göre değişir.
Vücut yüzey alanına göre dozlanan ilaçlarKilogram başına doğrusal hesap, yüzey alanı eğrisinden sapar; sapma en çok küçük çocuklarda belirginleşir.Lack ve Stuart-Taylor 1997: 30 kg altında erişkin dozunun (ağırlık × 2) yüzdesi, 30 kg üzerinde (ağırlık + 30) yüzdesi kuralı yüzey alanı eğrisini kilogram başına rejimden daha yakın izler. WHO çocuk formüleri bazı ilaçlarda dozu doğrudan m² üzerinden verir.
Ergen veya erişkin ağırlığındaki hastaKilogram başına hesap, ağırlık arttıkça erişkin dozunun üzerine çıkabilir. Lack ve Stuart-Taylor kuralında (ağırlık + 30) yüzdesi 70 kg değerinde erişkin dozunun tamamına ulaşır.Lack ve Stuart-Taylor 1997: bu kuralın amacı büyük doz hatalarını azaltmaktır; hesabınızı ilacın erişkin dozu ve erişkin günlük maksimumu ile karşılaştırın.
Dar terapötik aralıklı ilaçlar (aminoglikozidler, digoksin)Terapötik ve toksik doz arasındaki fark dar olduğu için basit bir kilogram başına hesap tek başına yeterli değildir.WHO çocuk formüleri (2010): bu ilaçlar daha ayrıntılı bilgi ve bireyselleştirilmiş doz rejimi gerektirir; plazma düzeyi izlemi ve organ işlevine göre ayarlama kaynağınızda tanımlanır.

Sonraki adım

Bu araç ilaç seçmez; doz aralığını prospektüs veya kılavuzdan siz girersiniz. Hesaplayıcıda ilaç veritabanı, endikasyon eşlemesi veya hazır doz önerisi yoktur; yaptığı iş, girdiğiniz üç ya da dört sayıyla aritmetik yapmak ve sonucu doz başına miligram, günlük toplam miligram ve gerektiğinde mililitre olarak yazmaktır. Doğru mg/kg/gün aralığını, doğru uygulama sıklığını ve doğru üst sınırı seçmek tamamen size ve kullandığınız kaynağa aittir.

WHO çocuk formüleri (2010) çocukları yaşa göre sınıflar ve dozları çoğunlukla mg/kg olarak verir; yaş tanımları yenidoğan 0-28 gün, süt çocuğu 1-12 ay, çocuk 1-12 yaştır ve formüler 12 yaşa kadar kullanım için tasarlanmıştır. Aynı kaynak, listelenen maksimum dozun kilogram başına dozlamada üst sınır göstergesi olduğunu, ödemli veya obez çocuklarda boy ve yaşa göre ideal ağırlığın kullanılması gerektiğini, bazı ilaçların dozunun ise doğrudan vücut yüzey alanı üzerinden verildiğini belirtir. Yüzey alanı gerektiren ilaçları bu araçla değil, ayrı vücut yüzey alanı hesaplayıcısıyla hesaplayın.

Kilogram başına doğrusal hesap her yaşta aynı doğrulukta değildir. Lack ve Stuart-Taylor 1997, çocuklarda doz hesabını erişkin dozunun yüzdesi olarak tanımlayan bir kural önermiş ve 30 kg altında erişkin dozunun (ağırlık × 2) yüzdesinin, 30 kg üzerinde (ağırlık + 30) yüzdesinin yüzey alanı eğrisini kilogram başına rejimden daha yakın izlediğini, bu yaklaşımla büyük reçete hatalarının azalmasının beklendiğini bildirmiştir. Anderson ve Holford 2008 ise boyut etkisinin klirens için 0,75, dağılım hacmi için 1 katsayısıyla allometrik olarak ölçeklendiğini, olgunlaşmanın ayrı bir terim gerektirdiğini ve doğum sonrası yaş yerine postmenstrüel yaşın daha iyi öngörücü olduğunu göstermiştir. Bartelink ve arkadaşları 2006, iki yaş altındaki çocuklarda ilacın dağılım hacmine göre normalize edilecek büyüklüğün değiştiğini, ilk dozun dağılım hacmine, sonraki dozların klirense göre belirlenmesi gerektiğini özetler.

Uygulama güvenliği hesabın kendisi kadar önemlidir. AAP 2018 acil servis pediatrik ilaç güvenliği bildirisi, iyileştirme fırsatları arasında yalnız kilogram temelli dozlamayı, klinik karar desteğiyle güçlendirilmiş elektronik istem sistemlerini, pediatrik standart formüler oluşturarak ilaç konsantrasyonlarındaki çeşitliliği azaltmayı ve eczacı desteğini sayar. Bu sayfadaki kaynak atıfları hastaya özel tedavi önerisi değildir; ilaç seçimi, endikasyon, süre ve organ işlevine göre ayarlama klinik tablo ve kurum protokolü ile birlikte kararlaştırılır. Dar terapötik aralıklı ilaçlarda WHO çocuk formüleri bireyselleştirilmiş rejim ve daha ayrıntılı bilgi gerektiğini belirtir.

Formül

Günlük toplam doz (mg/gün) = vücut ağırlığı (kg) × doz (mg/kg/gün)

Doz başına miktar (mg) = günlük toplam doz ÷ günlük doz sayısı

Hacim hesabı (mL karşılığı sekmesi):

Doz başına hacim (mL) = doz başına miktar (mg) ÷ konsantrasyon (mg/mL)

Konsantrasyon dönüşümü: 250 mg / 5 mL preparat 50 mg/mL, 120 mg / 5 mL preparat 24 mg/mL demektir.

Günlük maksimum denetimi (Günlük maksimum sekmesi):

Günlük toplam doz, girdiğiniz günlük maksimumdan büyükse uyarı basılır. Eşitlik aşım sayılmaz.

Araç dozu sınıra çekmez; hangi ilacı hesapladığınızı bilmediği için yalnız farkı ve sınıra uyan doz başına miktarı gösterir.

Bu araç ilaç seçmez; doz aralığını prospektüs veya kılavuzdan siz girersiniz. Hesaplayıcıda ilaç veritabanı, endikasyon eşlemesi ve hazır doz önerisi yoktur.

Yüzey alanına göre dozlanan ilaçlar bu araçla hesaplanmaz. WHO çocuk formüleri bu ilaçlar için Mosteller denklemini verir:

Vücut yüzey alanı (m²) = karekök[boy (cm) × ağırlık (kg) / 3600]

Örnek hesap

Örnek 1, mL karşılığı sekmesi

Yirmi kilogram ağırlığında bir çocukta kaynağınızda yazan günlük doz 50 mg/kg/gün ve uygulama günde üç dozdur. Elinizdeki süspansiyon 250 mg / 5 mL, yani 50 mg/mL konsantrasyondadır.

Günlük toplam doz: 20 × 50 = 1000 mg/gün.

Doz başına miktar: 1000 / 3 = 333,3333 mg, yani 333,3 mg/doz.

Doz başına hacim: 333,3333 / 50 = 6,6667 mL, yani 6,67 mL/doz. Günlük toplam hacim 1000 / 50 = 20 mL olur.

Konsantrasyonu 250 mg / 5 mL yerine 250 mg olarak girmek en sık yapılan hatadır: bu durumda hacim 1,33 mL çıkar ve çocuk hesaplananın beşte biri kadar ilaç alır. WHO çocuk formüleri konsantrasyonu bu karışıklığı önlemek için mg/mL biriminde yazar.

Örnek 2, Günlük maksimum sekmesi

On kilogram ağırlığında bir çocukta kaynağınızda 15 mg/kg/gün doz ve 500 mg/gün üst sınır yazıyor, uygulama günde dört doz.

Günlük toplam doz: 10 × 15 = 150 mg/gün, doz başına 150 / 4 = 37,5 mg. 150 mg, 500 mg sınırının altında kaldığı için uyarı çıkmaz.

Aynı çocukta mg/kg/gün değeri yanlışlıkla 60 girilirse günlük toplam doz 10 × 60 = 600 mg olur, sınırı 100 mg aşar ve sonuç kartının üstünde uyarı basılır. Doz başına miktar 150 mg olarak gösterilmeye devam eder: araç hangi ilacı hesapladığınızı bilmediği için dozu sınıra çekmez, yalnız sınıra uyan doz başına miktarın 500 / 4 = 125 mg olacağını yazar.

Günlük toplam doz sınıra tam eşitse aşım sayılmaz; karşılaştırma "büyükse" kuralıyla yapılır.

Hastanıza nasıl anlatırsınız?

Hastanıza aktarabileceğiniz sade bir özet

Çocuklarda ilaç dozu genellikle çocuğun kilosuna göre belirlenir. Hekiminiz ilacın her kilogram için günde kaç miligram verileceğini bilir; bu sayı çocuğun kilosuyla çarpılır ve gün içindeki uygulama sayısına bölünür. Böylece her seferde verilecek miktar bulunur.

Şurup ve süspansiyonlarda miligram doğrudan ölçülemez, bu yüzden miligram karşılığı mililitreye çevrilir. Kutunun üzerindeki 250 mg / 5 mL gibi bir yazı, her 5 mililitrede 250 miligram ilaç bulunduğu anlamına gelir. İlacı mutfak kaşığıyla değil, kutusundan çıkan ölçekli kaşık veya enjektörle verin.

Bazı ilaçlarda günlük olarak aşılmaması gereken bir üst sınır vardır. Çocuğunuzun kilosu arttıkça hesaplanan miktar bu sınıra yaklaşabilir, bu yüzden dozu kendi başınıza artırmayın ve ateş ya da ağrı geçmedi diye ek doz eklemeyin.

Bu sayfa bir hesap aracıdır; hangi ilacın kullanılacağını söylemez ve tanı koymaz. Çocuğunuzun ilacını, dozunu ve kaç günde bir alacağını yalnız hekiminiz belirler. Yanlışlıkla fazla doz verildiğini düşünüyorsanız vakit kaybetmeden en yakın acil servise başvurun veya 112 acil çağrı numarasını arayın.

Sık sorulan sorular

Bu araç hangi ilaç için ne kadar doz verileceğini söylüyor mu?

Hayır. Bu araç ilaç seçmez; doz aralığını prospektüs veya kılavuzdan siz girersiniz. İçinde ilaç veritabanı, endikasyon listesi veya hazır doz önerisi yoktur. Yaptığı tek iş, girdiğiniz kilo ve mg/kg/gün değerini çarpıp doz sayısına bölmek, istediğinizde mililitre karşılığını ve girdiğiniz günlük maksimumla farkı göstermektir.

250 mg / 5 mL yazan şurupta konsantrasyon olarak ne girmeliyim?

50 mg/mL girmelisiniz, çünkü 250 mg 5 mililitreye dağılmıştır ve 250 / 5 = 50 eder. Kutudaki 250 sayısını doğrudan yazmak en sık yapılan hatadır; bu durumda hacim beş kat küçük çıkar. WHO çocuk formüleri, karışıklığı önlemek için çözelti ve karışımların konsantrasyonunu mg/mL biriminde yazar.

Kilogram başına doz mu, vücut yüzey alanı mı kullanmalıyım?

Hangisinin kullanılacağını ilacın kaynağı belirler. WHO çocuk formüleri dozları çoğunlukla mg/kg verir, bazı ilaçlarda ise doğrudan m² üzerinden tanımlar ve yüzey alanı için Mosteller denklemini kullanır. Lack ve Stuart-Taylor 1997, kilogram başına doğrusal rejimin yüzey alanı eğrisinden saptığını göstermiş ve erişkin dozunun yüzdesine dayanan bir kural önermiştir. Yüzey alanına göre dozlanan ilaçlarda bu aracı değil, vücut yüzey alanı hesaplayıcısını kullanın.

Obez veya ödemli çocukta hangi ağırlığı girmeliyim?

WHO çocuk formüleri, ödemli veya obez çocuklarda kilogram temelli dozlamada boy ve yaşa göre ideal ağırlığın kullanılması gerektiğini belirtir. Ross ve arkadaşları 2015, kritik hasta obez çocuklarda sık kullanılan 113 ilacı değerlendirmiş ve doz ağırlığı olarak 52 ilaçta toplam vücut ağırlığını, 43 ilaçta düzeltilmiş ağırlığı önermiştir; yani tek bir kural yoktur ve seçim ilaca göre değişir. Araç hangi ağırlığı girdiğinizi bilmez, girdiğiniz sayıyla hesaplar.

Yenidoğanda kullanabilir miyim?

Aritmetik aynıdır, ancak yenidoğanda doğru mg/kg/gün değerini ve aralığı seçmek daha zordur. WHO çocuk formüleri, toplam vücut suyunun doğumda ağırlığın yaklaşık yüzde 80 kadarı olduğunu ve suda çözünen ilaçlarda kilogram başına daha yüksek doz gerektiğini, bunun olgunlaşmamış karaciğer ve böbrek eliminasyonu ile dengelenmesi gerektiğini belirtir. Anderson ve Holford 2008, olgunlaşmanın tanımında postmenstrüel yaşın doğum sonrası yaştan daha iyi öngörücü olduğunu gösterir. Bu nedenle yenidoğan dozlarını doğrudan yenidoğan kaynağından alın.

Kaynaklar

  1. 1.World Health Organization. WHO Model Formulary for Children 2010. Geneva: World Health Organization; 2010. (Yaş sınıfları, mg/kg dozlama, maksimum doz tanımı, obez ve ödemli çocukta ideal ağırlık, yüzey alanı denklemi, mg/mL konsantrasyon kuralı.) Kaynağı görüntüleyin(yeni sekmede açılır)
  2. 2.Benjamin L, Frush K, Shaw K, et al. Pediatric Medication Safety in the Emergency Department. Pediatrics. 2018;141(3):e20174066. (Yalnız kilogram temelli dozlama ve ilaç konsantrasyonu çeşitliliğinin azaltılması önerileri.) doi.org/10.1542/peds.2017-4066(yeni sekmede açılır)
  3. 3.Lack JA, Stuart-Taylor ME. Calculation of drug dosage and body surface area of children. Br J Anaesth. 1997;78(5):601-605. (Kilogram başına doz ile yüzey alanı temelli doz karşılaştırması ve erişkin dozu yüzdesi kuralı.) doi.org/10.1093/bja/78.5.601(yeni sekmede açılır)
  4. 4.Bartelink IH, Rademaker CMA, Schobben AFAM, van den Anker JN. Guidelines on paediatric dosing on the basis of developmental physiology and pharmacokinetic considerations. Clin Pharmacokinet. 2006;45(11):1077-1097. (Yaşa göre dağılım hacmi ve klirens temelli doz belirleme.) doi.org/10.2165/00003088-200645110-00003(yeni sekmede açılır)
  5. 5.Anderson BJ, Holford NHG. Mechanism-based concepts of size and maturity in pharmacokinetics. Annu Rev Pharmacol Toxicol. 2008;48:303-332. (Allometrik ölçekleme katsayıları ve postmenstrüel yaşın olgunlaşma öngörücüsü olarak üstünlüğü.) doi.org/10.1146/annurev.pharmtox.48.113006.094708(yeni sekmede açılır)
  6. 6.Ross EL, Heizer J, Mixon MA, et al. Development of recommendations for dosing of commonly prescribed medications in critically ill obese children. Am J Health Syst Pharm. 2015;72(7):542-556. (Obez çocuklarda doz ağırlığı seçiminin ilaca göre değişmesi.) doi.org/10.2146/ajhp140280(yeni sekmede açılır)

İlgili hesaplayıcılar

Rapor Asistanı

İlaç raporunuz eczaneden geri dönmesin

Rapor Asistanı, ilacı ve tanıyı seçtiğinizde SUT'un istediği her kriteri sorar; eksik kalanı imzadan önce gösterir. Hesaplayıcı sonucu bu akışa girmez, raporu siz onaylarsınız.

Rapor Asistanına başvurun

Sorumluluk reddi

Son güncelleme: 8 Eylül 2026.

Bu hesaplayıcı sağlık profesyonellerine yöneliktir ve yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Sonuç; muayenenin, hekimin klinik değerlendirmesinin ve güncel kılavuzların yerine geçmez, tek başına tanı veya tedavi kararı olarak kullanılamaz. Girilen değerlerin doğruluğu ile sonucun hastaya uygunluğunu değerlendirme sorumluluğu kullanıcıya aittir. Hesaplama, sayfada belirtilen kaynaklara dayanır; kılavuzlar güncellendiğinde içerik gecikmeli güncellenebilir.

Pediatrik Doz Hesaplama (mg/kg) | EczAI Hekim