Türk Neonatoloji Derneği 2022 tablolarıyla 35 haftanın altındaki yenidoğanda fototerapi ve kan değişimi bilirubin eşiğini hesaplayın, TSB ile karşılaştırın.
| Evre / aralık | Anlamı | Kılavuz yaklaşımı |
|---|---|---|
| Fototerapi eşiği altındaTSB, tablodaki fototerapi eşiğinin altında | Ölçülen değer, o gebelik haftası ve postnatal saat için tanımlanan başlama sınırına ulaşmamıştır. | TND 2022: bilirubin yükselme hızını, hemoliz bulgularını ve beslenme durumunu birlikte değerlendirerek izlem aralığını belirleyin; eşik altı tek ölçüm izlemi sonlandırmaz. |
| Fototerapi eşiği üstündeTSB, fototerapi eşiğine eşit veya üzerinde, kan değişimi eşiğinin altında | Rehber bu aralığı fototerapi başlama aralığı olarak tanımlar. | TND 2022 Tablo 7: fototerapi altındaki bebekte izlem sıklığı TSB düzeyine göre belirlenir; ölçümü klinik tabloya göre tekrarlayın. |
| Kan değişimi eşiği üstündeTSB, tablodaki kan değişimi sınırına eşit veya üzerinde | Ölçülen değer, rehberin kan değişimi sınırı olarak verdiği düzeye ulaşmıştır. Bu sayfa yalnız sınırı bildirir, girişim kararı vermez. | TND 2022: hasta yenidoğan yoğun bakım koşullarında değerlendirilir; karar rehberin kan değişimi bölümüne, klinik tabloya ve merkez protokolüne göre verilir. |
| Fototerapi altında TSB 20-25 mg/dL | Yüksek bilirubin düzeyinde yakın izlem gerekir. | TND 2022 Tablo 7: TSB 3-4 saatte bir tekrarlanır. |
| Fototerapi altında TSB 20 mg/dL altı | Orta düzey, izlem aralığı bir miktar genişletilebilir. | TND 2022 Tablo 7: TSB 4-6 saatte bir tekrarlanır. |
| Fototerapi altında TSB düşüyor | Tedaviye yanıt alınmıştır. | TND 2022 Tablo 7: TSB 8-12 saatte bir tekrarlanır; TSB aynı kalıyor ve kan değişimi sınırına yakınsa kan değişimi düşünülür. |
| Fototerapi altında TSB 13-14 mg/dL altı | Fototerapiyi sonlandırma aralığı. | TND 2022 Tablo 7: fototerapi kesilir ve kesildikten 12-24 saat sonra rebound yükselme için TSB tekrar bakılır. |
Bu hesaplayıcı yalnız TND 2022 rehberindeki iki sayısal tabloyu okur. Tablo 5 gebelik yaşı 35 haftanın altındaki bebekleri kapsar ve NICE CG98 rehberinden uyarlanmıştır; rehber, NICE sınırlarının randomize çalışma verisine değil, yenidoğan ünitelerinin bildirdiği bakım uygulamalarına ve uzlaşı görüşlerine dayandığını açıkça yazar. Tablo 6 ise doğum ağırlığı bandı ve risk kategorisi üzerinden postnatal 48 saat ve üzeri için eşik verir. İki tablo farklı eksenler kullandığı için aynı bebekte farklı sayılar üretebilir; hangi tabloyu kullandığınızı dosyaya yazın.
Preterm bebeklerde eşiklerin kendisi kadar zamanlama da önemlidir. Gebelik yaşı belirsiz veya son adet tarihine göre tahmini ise seçtiğiniz hafta bir basamak kayabilir ve eşik 1-2 mg/dL değişebilir; bu durumda daha düşük haftanın eşiğini de görüp iki sonucu birlikte değerlendirmeniz güvenli tarafta kalmanızı sağlar. Ağırlığı 2500 g üzerindeki veya gebelik yaşı 35 hafta ve üzerindeki bebekler her iki tablonun da kapsamı dışındadır.
Fototerapi başlandıktan sonraki izlem rehberin Tablo 7 satırlarına göre yürütülür: TSB 20-25 mg/dL aralığındayken 3-4 saatte, 20 mg/dL altındayken 4-6 saatte, değer düşme eğilimindeyken 8-12 saatte bir tekrarlanır. TSB 13-14 mg/dL altına indiğinde fototerapi kesilir ve kesildikten 12-24 saat sonra rebound yükselme için ölçüm yinelenir. TSB aynı düzeyde kalıyor ve kan değişimi sınırına yaklaşıyorsa rehber kan değişimini düşünmeyi önerir; bu sayfa o kararın kendisini vermez, yalnız sınır değerini bildirir.
Eşiğin altında kalmak izlemi sonlandırmaz. Bilirubinin yükselme hızı, hemoliz kanıtı (Coombs pozitifliği, kan grubu uyuşmazlığı, düşen hematokrit), sepsis, asidoz ve beslenme yetersizliği eşik sayısına yansımayan risk artırıcılardır. Bu satırlar TND 2022 rehberine dayanır ve hastaya özel tedavi önerisi içermez; karar klinik tablo ve merkez protokolü ile birlikte verilir.
Kaynak: Türk Neonatoloji Derneği, Yenidoğan Sarılıklarında Yaklaşım, İzlem ve Tedavi Rehberi 2022 Güncellemesi. Değerler mg/dL cinsindendir ve total serum bilirubin (TSB) üzerinden tanımlanır.
23 hafta: 24 saat 4 (8), 48 saat 6 (10), 72 saat 8 (13)
24 hafta: 4 (8), 6 (11), 8 (14)
25 hafta: 4 (8), 6 (11), 9 (15)
26 hafta: 5 (8), 7 (12), 9 (15)
27 hafta: 5 (8), 7 (12), 10 (16)
28 hafta: 5 (9), 7 (12), 10 (16)
29 hafta: 5 (9), 8 (13), 11 (17)
30 hafta: 6 (9), 9 (13), 11 (17)
31 hafta: 6 (9), 9 (13), 12 (18)
32 hafta: 6 (9), 9 (14), 13 (19)
33 hafta: 6 (9), 9 (15), 13 (19)
34 hafta: 6 (10), 10 (15), 14 (20)
Sütun seçimi: postnatal 24 saate kadar birinci sütun, 24-48 saat ikinci sütun, 48-72 saat üçüncü sütun.
TSB (mg/dL) = (gebelik haftası × 0,6) - 6
Bu aralık için rehber bir kan değişimi sınırı yayımlamaz; hesaplayıcı 72 saat sütunundaki değeri yalnız referans olarak, uyarı ile gösterir.
1000 g altı: 5,8 / 2,3 - 5,8 / 2,3 - 9,9 / 3,9 - 9,9 / 3,9
1000-1250 g: 8,7 / 3,5 - 5,8 / 2,3 - 12,8 / 5,1 - 9,9 / 3,9
1250-1500 g: 11,1 / 3,7 - 8,7 / 2,9 - 15,2 / 6,1 - 11,8 / 5,1
1500-2000 g: 12,8 / 4,2 - 11,1 / 3,7 - 16,9 / 6,8 - 15,2 / 6,1
2000-2500 g: 14 / 4,6 - 12,8 / 4,2 - 18,1 / 7,2 - 16,9 / 6,8
Yüksek risk tanımı (Tablo 6 dipnotu): asfiksi, hipoksemi, asidoz, hemoliz, nörolojik kötüleşme (sepsis, menenjit, grade 2 üzeri intrakraniyal kanama).
Gebelik yaşı 35 hafta ve üzeri bebekler için bu sayfada sayısal eşik verilmez. TND rehberi bu grupta yalnız nomogram yayımlar: Şekil 4 fototerapi sınırları, Şekil 7 kan değişimi sınırları (https://neonatology.org.tr/uploads/content/tan%C4%B1-tedavi/2_min.pdf). Amerikan Pediatri Akademisi 2022 revizyonu da eşikleri figür olarak verir (https://doi.org/10.1542/peds.2022-058859). Eğrileri okumak için ilgili kaynağa bakın.
Birim dönüşümü: TSB (µmol/L) = TSB (mg/dL) × 17,1.
30 haftalık, postnatal 48 saatlik bebekte TSB 10,2 mg/dL (174,4 µmol/L) ölçülmüştür.
Postnatal yaş 48 saat olduğu için Tablo 5 içindeki 48 saat sütunu kullanılır. 30 hafta satırının bu sütunundaki hücre 9 (13), yani fototerapi eşiği 9 mg/dL, kan değişimi eşiği 13 mg/dL.
Ölçülen 10,2 mg/dL değeri 9 mg/dL eşiğinin 1,2 mg/dL üzerinde, 13 mg/dL sınırının ise altındadır. Sonuç fototerapi eşiği üstünde olarak raporlanır.
28 haftalık, postnatal 100 saatlik bebek. Tablo 5 bu aralık için sütun vermediğinden formül uygulanır: 28 × 0,6 = 16,8 ve 16,8 - 6 = 10,8 mg/dL fototerapi eşiği.
Aynı aralık için yayımlanmış bir kan değişimi sınırı olmadığından hesaplayıcı 28 hafta satırının 72 saat sütunundaki 16 mg/dL değerini yalnız referans olarak gösterir ve bunu uyarı ile belirtir.
doğum ağırlığı 1380 g olan, postnatal 60 saatlik ve hemolizi olan bebek. Hemoliz Tablo 6 dipnotundaki yüksek risk tanımına girer, ağırlık 1250-1500 g bandındadır.
Tablo 6 bu satırda fototerapi eşiğini 8,7 mg/dL, kan değişimi eşiğini 11,8 mg/dL verir; aynı satırdaki bilirubin/albümin oranları 2,9 ve 5,1 mg/g olarak bilgi amaçlı gösterilir.
Aynı bebek standart risk kabul edilseydi eşikler 11,1 ve 15,2 mg/dL olurdu. Yani risk kategorisi tek başına fototerapi eşiğini 2,4 mg/dL aşağı çekmektedir.
Hastanıza aktarabileceğiniz sade bir özet
Yenidoğan sarılığı, bebeğin kanında bilirubin adlı maddenin birikmesiyle ortaya çıkar ve ilk günlerde çok sık görülür. Çoğu bebekte kendiliğinden geçer, bir bölümünde ise mavi ışık tedavisi (fototerapi) gerekir.
Bu sayfadaki hesap, bebeğin kaç haftalık doğduğuna, doğduktan sonra kaç saat geçtiğine veya doğum ağırlığına bakarak, ışık tedavisine başlama sınırının kaç olduğunu gösterir. Bebeğinizin kan değeri bu sınırın üzerindeyse hekim ışık tedavisini başlatabilir. Daha yüksek bir ikinci sınır daha vardır; o düzeye çıkan bebeklerde kan değişimi denilen işlem gündeme gelir.
Sınırlar bebekten bebeğe değişir. Erken doğan, çok düşük doğum ağırlıklı veya enfeksiyon ya da kan uyuşmazlığı gibi ek sorunu olan bebeklerde sınır daha düşüktür, yani tedaviye daha erken başlanır. Bu yüzden başka bir bebeğin değeriyle kendi bebeğinizinkini karşılaştırmayın.
Bu sayfa 35 haftadan önce doğan bebekler için hazırlanmıştır. Zamanında doğmuş bebeklerde sınırlar grafik üzerinden okunur ve burada sayı olarak verilmez.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, tanı koymaz ve tedavi kararı vermez. Bebeğinizde emmede azalma, aşırı uykuya eğilim, ateş, sarılığın hızla koyulaşması veya karın ve bacaklara yayılması gibi bir durum varsa vakit kaybetmeden hekime başvurun.
Kullanamazsınız, bu yüzden gebelik haftası listesi 34 haftada biter. TND 2022 rehberi bu grupta sayısal tablo yayımlamaz, yalnız nomogram verir: Şekil 4 fototerapi, Şekil 7 kan değişimi sınırlarını eğri olarak gösterir (rehber PDF: https://neonatology.org.tr/uploads/content/tan%C4%B1-tedavi/2_min.pdf). Amerikan Pediatri Akademisi 2022 revizyonu da eşikleri figür olarak sunar (https://doi.org/10.1542/peds.2022-058859). Eğriden okunan bir değeri buraya uydurmak yanlış olacağı için bu grupta sayı verilmemektedir.
TND 2022 Tablo 5, 72 saatin üzerindeki bebekler için yalnız fototerapi eşiğini bir formülle tanımlar: TSB (mg/dL) = (gebelik haftası × 0,6) - 6. Aynı aralık için kan değişimi sınırı yayımlanmamıştır. Hesaplayıcı bu durumda 72 saat sütunundaki kan değişimi değerini yalnız referans olarak gösterir ve bunun tabloda o saat aralığı için tanımlanmış bir sınır olmadığını uyarı ile belirtir.
İki tablo rehberde farklı kaynaklardan gelir. Tablo 5 gebelik haftası eksenlidir, NICE CG98 uyarlamasıdır ve postnatal 24, 48, 72 saat sütunları vardır. Tablo 6 doğum ağırlığı eksenlidir, postnatal 48 saat ve üzeri için tanımlıdır ve risk kategorisini ayrı bir sütun olarak içerir. Aynı bebekte iki tablo farklı sayı verebilir; rehber hangisinin üstün olduğunu söylemez, bu nedenle kullandığınız tabloyu ve saat bilgisini dosyaya yazmanız gerekir.
Tablo 6, TSB eşiğinin yanında aynı satır için bilirubin/albümin oranını da (mg/g) verir. Bu oran, albümine bağlanmayan serbest bilirubinin dolaylı göstergesi olarak kan değişimi kararına destek amacıyla kullanılır. Hesaplayıcı hastanın albümin değerini istemediği için kendi oranını hesaplamaz, yalnız tablodaki yayımlanmış oranları gösterir. Rehber preterm bebeklerde kan değişimi kararına destek olacak B/A aralıklarını ayrıca Tablo 9 altında listeler.
Evet. TSB alanındaki birim düğmesinden µmol/L seçebilirsiniz; dönüşüm 1 mg/dL = 17,1 µmol/L katsayısı ile yapılır. Tablolar mg/dL üzerinden tanımlı olduğu için dönüşüm karşılaştırmadan önce uygulanır ve sonuç mg/dL olarak raporlanır. Sekmeler arasında geçtiğinizde girdiğiniz TSB değeri korunur.
Rapor Asistanı
Rapor Asistanı, ilacı ve tanıyı seçtiğinizde SUT'un istediği her kriteri sorar; eksik kalanı imzadan önce gösterir. Hesaplayıcı sonucu bu akışa girmez, raporu siz onaylarsınız.
Rapor Asistanına başvurunSon güncelleme: 8 Eylül 2026.
Bu hesaplayıcı sağlık profesyonellerine yöneliktir ve yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Sonuç; muayenenin, hekimin klinik değerlendirmesinin ve güncel kılavuzların yerine geçmez, tek başına tanı veya tedavi kararı olarak kullanılamaz. Girilen değerlerin doğruluğu ile sonucun hastaya uygunluğunu değerlendirme sorumluluğu kullanıcıya aittir. Hesaplama, sayfada belirtilen kaynaklara dayanır; kılavuzlar güncellendiğinde içerik gecikmeli güncellenebilir.